Huisgenoot

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Spring na: navigasie, soek
Huisgenoot
Logo huisgenoot.png
Redakteur Henriëtte Loubser
Redaksielede Nadia Sadovsky, Yvonne Beyers, Burgert Behr, Elna van der Merwe, Deon Lamprecht, Elretha Louw, Esté Langeveldt, Carmen Niehaus, Hugo Loubser e.a.
Kategorieë Algemene belang; gesinstydskrif
Frekwensie Weekliks
Uitgewer Media24
Totale Oplaag 270 000
Jaar gestig 1916
Eerste uitgawe 20 Mei 1916
Land Suid-Afrika
Taal Afrikaans
Webwerf http://www.huisgenoot.com/
Naambord van Huisgenoot in sy kantoor in die Naspers Sentrum, Kaapstad.
Gedenkuitgawes van die tydskrif verskyn gereeld om mylpale in sy bestaan te vier, maar ook boeke, soos dié glanspublikasie van 1999, Eeugenoot, 'n oorsig oor hoogtepunte in Huisgenoot se beriggewing in die 20ste eeu.

Huisgenoot is 'n weeklikse Afrikaanse gesinstydskrif. Dit het die hoogste sirkulasiesyfers van alle Suid-Afrikaanse tydskrifte[1], gevolg deur sy sustertydskrif YOU, die Engelstalige weergawe. Nog 'n sustertydskrif, Drum, is op die swart mark gerig. Izelle Venter was van 1 Julie 2011 hoofredakteur van al drie publikasies, wat saam 'n sirkulasie van sowat 550 000 eksemplare per week het. Izelle het Esmaré Weideman opgevolg wat aangestel is as uitvoerende hoof van Media24. Einde 2013 is die hoofredakteurspos afgeskaf. Huisgenoot se huidige redakteur is Henriëtte Loubser.[2]

Daar word geskat dat meer as twee miljoen mense weekliks Huisgenoot lees. Daar is ook verskeie handelsmerkuitbreidings. Verder word 'n gewilde konsert, Skouspel, jaarliks aangebied waar van die land se vooraanstaande Afrikaanse kunstenaars optree. Dit word gewoonlik oor twee naweke by Sun City gehou. By dié geleentheid word die gewildste sangers, akteurs, TV-programme ens. van die jaar vereer met 'n toekenning, Tempo.[3] 'n Jaarlikse Skouspel word ook in Kaapstad gehou.[4]

In Julie 2012 het Huisgenoot in samewerking met kykNET hul eie werklikheidsreeks, Saktyd, geloods.[5] Die reeks het vir Huisgenoot-aanhangers 'n agter-die-skerms-kykie gegee van wat dit verg om weekliks die land se grootste tydskrif te vervaardig, terwyl dit ook 13 deelnemers uitgedaag het om 'n gesogte pos by die tydskrif te wen. Die uiteindelike wenner was Christiaan Boonzaier.

Huisgenoot word deur Media24, 'n filiaalmaatskappy van Naspers, uitgegee en die inhoud bestaan uit 'n mengsel van ware drama, glansonderwerpe, mode en verbruikersake sowel as resepte, blokkiesraaisels, tuisprojekte en sport. Dit het ook 'n kinder- en tienerafdeling en elke week minstens een kortverhaal of ’n vervolgverhaal.

Geskiedenis[wysig]

Die tydskrif is in 1916 as die maandblad De Huisgenoot gestig (die eerste uitgawe het op 20 Mei daardie jaar verskyn) om 'n inkomstestroom vir Die Burger te verskaf en om die Afrikanerbevolking te voorsien van inspirasie, inligting en vermaak. [6] Die Huisgenoot was in die beginjare 'n belangrike bron van kennis oor geskiedenisonderwerpe, nie net Suid-Afrikaanse onderwerpe nie, maar ook gebeure uit die wêreldgeskiedenis en dit kon as "die volk se universiteit" beskou word.[7] Eugène Marais het byvoorbeeld vier artikels oor miere vir Die Huisgenoot geskryf.[8]

Die tydskrif is in sy beginjare sterk vereenselwig met die ontluikende Afrikanernasionalisme. Historiese figure is gereeld op die voorblad gebruik. Die eerste uitgawe het 'n foto van pres. Paul Kruger vertoon en die opvolgende uitgawe dié van pres. J. H. Brand (Julie 1916). Ander figure wat op die voorblad gepryk het, het genl. Piet Joubert (Augustus 1916); die volksdigter Jan F.E. Celliers (September 1916); Karel Trichardt (Oktober 1916); pres. F.W. Reitz (November 1916) en die Vader van die Helpmekaar, ds. J.D. Kestell (Desember 1916) ingesluit.[6]

Huisgenoot het egter geleidelik ál meer markgerig geraak en die inhoud is ter wille van populêre smaak aangepas. In Oktober 1923 het Die Huisgenoot aangekondig dat dit in 'n weekblad sou verander. In dié uitgawe skryf die redakteur, prof. J.J. Smith, dat hoewel die "ernstige sy van die lewe" nie verwaarloos sal word nie, daar ook gepoog sal word "om iets vir die smaak van elke leser aan te bied" en "meer in voeling met die behoeftes en wense van die aangroeiende leserskring te bly".[6] Teen die laat 1940's het die tydskrif in die meeste van sy doelwitte geslaag, naamlik om in die middelpunt van die Afrikaanse kultuurlewe te staan, te help om Afrikaans as skryftaal te vestig, 'n leesgewoonte onder Afrikaners te kweek en om 'n platform te bied vir Afrikaanse skrywers en digters.[9]

Teen die 1950's en 1960's het die voorblad filmsterre soos Audrey Hepburn (2 September 1960) en Ava Gardner (2 Desember 1960) pleks van landskappe of geskiedkundige figure vertoon. Gebeurtenisse soos Republiekwording in 1961 en die sluipmoord op dr. H.F. Verwoerd het egter heelwat publisiteit gekry. Die Nederlandserige titel De Huisgenoot is na die meer Afrikaanse Die Huisgenoot aangepas en in 1977 is die naam verder verkort tot Huisgenoot.[6]

Teen die laat 1970's was die tydskrif besig om uit voeling te raak met die veranderende kulturele norme van die Afrikanerbevolking, ook weens die invoer van televisie-uitsendings in 1976, en lesertalle het drasties gedaal. Teen 1978 was die tydskrif in ernstige moeilikheid en 'n nuwe redakteur, Niel Hammann, is aangestel. Hy het Huisgenoot in 'n meer populistiese en winsgedrewe rigting gestuur en die gewildheid en verkope het die hoogte ingeskiet - van 140 000 tot 500 000 kopieë per week. Hammann het hom veral op vroue, wat die primêre aankoper van tydskrifte is, se belangstellings toegespits. Die voorblaaie het sedertdien bekendes soos TV- en rolprentsterre, skoonheidspersoonlikhede soos Anneline Kriel en later Diana, prinses van Wallis, vertoon. [6]

Saam met sy Engelse sustertydskrif, YOU, is dit een van die suksesvolste tydskrifte in Suid-Afrika, hoewel Huisgenoot se sirkulasie ná die halfmiljoen-hoogtepunt deurentyd daal en in die vierde kwartaal van 2012 op 270 000 weekliks te staan gekom het, vergeleke met 283 000 in die ooreenstemmende kwartaal 'n jaar vantevore, 'n afname van 4,6%[10].

Digitale gebruik[wysig]

Huisgenoot het sy digitale gebruik vergroot met onder meer ’n iPad-uitgawe, e-magazine op Zinio, ’n webtuiste, ’n iPhone-toepassing en blaaie op Facebook (met meer as 275 000 aanhangers[11][12]), Twitter, YouTube en Mxit.

Interaktiewe inhoud[wysig]

Sedert 2010 gebruik Huisgenoot ’n interaktiewe toepassing wat Microsoft Tag-tegnologie gebruik. Dit stel lesers in staat om na video's te kyk deur eenvoudig ’n strepieskode-ikoon te skandeer. Dié ikone kom regdeur die tydskrif voor.[13]

Eksterne skakels[wysig]

Verwysings[wysig]

  1. The biggest circulating consumer magazines in SA, marklives.com, URL besoek op 20/05/2014
  2. Henriëtte Loubser by Who's Who in Southern Africa, URL besoek op 20/05/2014
  3. Tempos by Channel24, URL besoek op 20/05/2014
  4. Huisgenoot-Skouspel terug op die Kaapse kalender, News24, URL besoek op 20/05/2014
  5. KykNET's new reality show Saktyd Maroela Media, URL besoek op 20/05/2014
  6. 6,0 6,1 6,2 6,3 6,4 Prof. J. D. Froneman, Skool van Kommunikasiestudies, Potchefstroomse Universiteit, Dominante motiewe in die transformasie van Huisgenoot, 1916-2003, Voorgedra by die Media in Africa conference, Stellenbosch, 11-12 September 2003. Afgelaai op 18 November 2007
  7. Die Burger, US-databasis bewaar, Besoek op 18 November 2007
  8. Universiteit van Johannesburg, Library & Information Centre - H.G. Viljoen-dokumente, Besoek op 18 November 2007
  9. Stella Viljoen, Imagined Community': 1950s kiekies of the volk, Afgelaai op 18 November 2007
  10. Blog.in24.co.za
  11. Huisgenoot se Facebook-gemeenskap nou 200 000 sterk, News24, URL besoek op 2014/05/20
  12. Huisgenoot op Facebook, URL besoek op 2014/05/20
  13. Hofmeister, R. Huisgenoot. Media24, 6 Januarie 2011, p. 5.