Aleksei Kosigin

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Jump to navigation Jump to search
A. Kosygin 1967.jpg

Aleksei Nikolajewitsj Kosigin (Russies: Алексе́й Никола́евич Косы́гин, tr. Aleksej Nikolajevič Kosygin, IPA: [ɐlʲɪˈksʲej nʲɪkɐˈlajɪvʲɪtɕ kɐˈsɨɡʲɪn]; 21 Februarie [O.S. 8 Februarie] 1904 - 18 Desember 1980) was 'n Sowjet-Russiese staatsman tydens die Koue Oorlog. Kosigin is in 1904 in 'n Russiese werkersklas-gesin in die stad Sint-Petersburg gebore. Hy is tydens die Russiese Burgeroorlog in die arbeidsleër opgeneem en na die demobilisasie van die Rooi Weermag in 1921 werk hy in Siberië as nywerheidsbestuurder. Kosigin het in die vroeë dertigerjare na Leningrad teruggekeer en in die Sowjet-hiërargie gewerk. Tydens die Groot Patriotiese Oorlog (Tweede Wêreldoorlog) was Kosigin lid van die Staatsverdedigingskomitee en moes die Sowjet-industrie uit die gebiede beweeg om binnekort deur die Duitse leër oorrompel te word. Hy was 'n jaar lank Minister van Finansies voordat hy Minister van Ligte Nywerheid geword het (later Minister van Ligte Nywerheid en Voedsel). Stalin het Kosigin 'n jaar voor sy eie dood in 1953 uit die Politburo verwyder en Kosigin se posisie binne die Sowjet-hiërargie opsetlik verswak.

Stalin is in 1953 oorlede, en op 20 Maart 1959 word Kosigin aangestel as voorsitter van die Staatsbeplanningskomitee (Gosplan), 'n pos wat hy vir 'n bietjie meer as 'n jaar sou beklee. Kosigin word daarna die eerste adjunkvoorsitter van die Ministerraad. Toe Nikita Chroesjtsjof in 1964 uit die mag verwyder is, het v en Leonid Brezjnef hom opgevolg as onderskeidelik premier en eerste sekretaris. Daarna het Kosigin 'n trojka gevorm met Brezhnev en Nikolai Podgorni, die voorsitter van die Presidium van die Hoogste Sowjet, wat die Sowjetunie in Chroesjtsjof se plek regeer.

Gedurende die laaste helfte van die 1960's het Kosigin aanvanklik na vore getree as die prominentste figuur in die trojka ná die Chroesjtsjof. Benewens die bestuur van die Sowjetunie se ekonomie, het hy 'n belangrike rol in die buitelandse beleid van die land aangeneem deur wapenbeheer-samesprekings met die VSA te lei en direkte toesig te hou oor die betrekkinge met ander kommunistiese lande. Die aanvang van die lente van Praag in 1968 het egter gelei tot 'n hewige terugslag teen sy beleid wat Brezjnef in staat gestel het om hom as die dominante figuur in die Politburo te verduister. Terwyl hy en Brezjnef mekaar nie van gehou het nie, bly hy in die amp totdat hy op 23 Oktober 1980 gedwing is om af te tree weens slegte gesondheid. Hy is twee maande later op 18 Desember 1980 oorlede.

Eksterne skakels[wysig | wysig bron]