Mkuze
Mkuze | |
|---|---|
| Koördinate: 27°37′S 32°02′O / 27.617°S 32.033°O | |
| Land | |
| Provinsie | KwaZulu-Natal |
| Distrik | Umkhanyakude |
| Munisipaliteit | Jozini |
| Regering | |
| • Tipe | Plaaslike Munisipaliteit |
| Oppervlak | |
| • Totaal | 4,96 km2 (1,92 vk. myl) |
| Bevolking (2011)[1] | |
| • Totaal | 4 414 |
| • Digtheid | 890/km2 (2 300/vk. myl) |
| Rasverdeling (2011) | |
| • Wit mense | 4.5% |
| • Indiërs/Asiërs | 1.1% |
| • Bruin mense | 0.5% |
| • Swart mense | 92.8% |
| • Ander | 1.1% |
| Taal (2011) | |
| • Zoeloe | 91.2% |
| • Engels | 3.1% |
| • Ander | 5.7% |
| Poskode (strate) | 3965 |
| Poskode (posbusse) | 3965 |
| Skakelkode | 035 |
Mkuze is 'n klein dorp in noordoostelike KwaZulu-Natal, Suid-Afrika. Die dorp lê sowat 350 km noord van Durban en 50 km van Hluhluwe. Die N2 nasionale pad gaan verby Mkuze. Daar is ook 'n vliegveld en spoorweghalte. Verskillende bewaringsgebiede is in die omgewing.
Geografie
[wysig | wysig bron]Mkuze, op die oewer van die gelyknamige rivier, lê in die moot waardeur die N2-roete sy weg baan. Die Rooirante lê binnelands en wes van N2, en die Ubombo-reeks digby aan die oostekant. Twee prominente landmerke is weerskante van die rivier geleë, naamlik Gaza-kop aan die noordekant, en eTshaneni, oftewel Spookberg, aan die suidekant. Hier is oor die jare heen vreemde ligte en flikkerende vure in die rotsskeure en teen die kruinkranse opgemerk, en vreemde geluide is ook gehoor. Aldus het Rider Haggard in sy boek “Nada the Lily” geskryf: “Dit is 'n groot en vreemde berg. Dit spook ook en word derhalwe Spookberg genoem, en bo-op is 'n grys, ruwe piek, gevorm soos die kop van 'n ou vrou.”[2]
Tradisies en geskiedenis
[wysig | wysig bron]'n Deel van die Ndwandwe-stam, onder leiding van die Gaza-familie, het hul tuiste aan die bergvoet gehad totdat hulle in 1819 deur Shaka verower is, en hul stamhoof, Soshangana, met sy volgelinge na Mosambiek ontvlug het.[2] Daar het die Shangaan-stam 'n nuwe tuisland vir hulself verower. Liggame van hul gestorwe hoofmanne is egter steeds op Spookberg begrawe, spesifiek in 'n grot wat geslagte lank deur die stam as finale rusplek benut is. Die oorskot van sowel Soshangana as sy opvolgers is met hul afsterwe al die pad na Spookberg teruggedra. Hul gemummifiseerde liggame is in swart bulvelle toegedraai, en die draers moes snags reis en bedags skuiling opsoek om nie deur die Zoeloes gewaar te word nie.[2]
In 1884, ná die dood van Cetshwayo, het die Slag van Spookberg in die poort oos van die dorp plaasgevind, toe opponerende Zoeloefaksies hier slaags geraak het.
Natuurbewaring
[wysig | wysig bron]Die Ubomboberg-natuurreservaat lê aan die rivier se noordoewer, en die noordelike ingang van Manyoni- Privaat Natuurreservaat (die voormalige Zoeloeland-renosterreservaat) is net suid van die dorp. Die ingang tot Mkhuze-wildreservaat is 16km buite die dorp.
Sien ook
[wysig | wysig bron]- 'n Rooibok in Mkhuze-wildreservaat.
- Mkuze se lughawe (MZQ/FAMU) met Spookberg op die agtergrond
Verwysings
[wysig | wysig bron]- 1 2 3 4 "Hoofplek Mkuze". Sensus 2011.
- 1 2 3 Rutherfoord, Craig (2026). "History: The Legend of Ghost Mountain". ghostmountaininn.co.za. Ghost Mountain Inn. Besoek op 16 Junie 2026.
