Yasovarman I

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Jump to navigation Jump to search
Yasovarman I
Koning van die Khmer-ryk
PSM V30 D337 Statue of the leprous king founder of angkor wat.jpg
Bewind 889-910
Voorganger Indravarman I
Opvolger Harshavarman I
Dinastie Khmer-ryk
Vader Indravarman I
Moeder Indradevi
Eggenote Suster van Jayavarman IV
Kinders Ishanavarman II
Harshavarman I
Oorlede 910

Yasovarman I (Khmer: ព្រះបាទយសោវរ្ម័នទី១) was van 889 tot 910 die koning van die Khmer-ryk. Sy bynaam was die "Melaatse Koning".[1]

Hy was die seun van koning Indravarman I en sy vrou, Indradevi.[2][3] Sy onderwyser was die Brahmaan Vamasiva, wat deel was van die Devaraja-priesterskap.

Bewind[wysig | wysig bron]

Ná die dood van Indravarman het Yasovarman en sy broer om die troon geveg, vermoedelik op land en op see. Eindelik het Yasovarman geseëvier. Omdat sy pa probeer keer het dat hy hom opvolg, het Yasovarman volgens inskripsies wat deur L.P. Briggs aangehaal word, "sy aanspraak op die troon deur sy pa, Indravarman I, of deur Jayavarman II, die stigter van die Angkor-dinastie, ontken en ’n uitgebreide stamboom opgestel waardeur hy hom deur sy ma verbind het aan antieke konings van Funan en Chenla".[4]

’n Antieke reliëf uit die Phnom Bakheng-tempel uit die bewind van Yasovarman.

Yasovarman I het ’n mislukte inval op Champa geloods, soos by Banteay Chmar gedokumenteer is.[5]:54 In die eerste jaar van sy bewind het hy sowat 100 kloosters in sy koninkryk laat bou.[6]:111–112 Hulle is gebruik as rusplek vir askete en die koning op sy reise. In 893 het hy bouwerk aan die Indratataka-baray (reservoir) voortgesit wat deur sy pa begin is. In die middel van hierdie meer (wat nou droog is) het hy die Lolei-tempel laat bou.[7]

Yasovarman was een van die groot Angkor-konings. Sy grootste prestasie was om sy hoofstad van Hariharalaya te skuif na Yashodharapura, waar dit 600 jaar lank gebly het.[6]:103 Dit was hier waar al die groot en beroemde godsdiensmonumente soos die Angkor Wat gebou is. Eerstens het hy die skuif gemaak omdat daar reeds te veel tempels in die ou hoofstad was, en tweedens omdat dit nader aan die Siem Reap-rivier was en halfpad tussen die Kulenheuwels en die Tonlé Sap. So was hy nader aan die groot waterbronne.

Yashodharapura is op ’n lae heuwel, Bakheng, gebou en deur ’n pad met Hariharalaya verbind. Terselfdertyd het hy ’n groot reservoir by sy nuwe hoofstad begin bou. Hierdie kunsmatige meer is die Yashodharatataka, of die Oostelike Baray.[8]:64–65

Die Lolei, Bakheng en die Oostelike Baray[9] is monumente vir hierdie koning.[10]:360–362 Hulle is almal naby Kambodja se nasionale skat, die Angkor Wat, wat later gebou is.

Yasovarman is in 910 dood en het die postume naam Paramashivaloka gekry. Hy was melaats.[11]

Familie[wysig | wysig bron]

Yasovarman se vrou was Jayavarman IV se suster. Hulle het twee seuns gehad: Ishanavarman II en Harshavarman I.[12]

Verwysings[wysig | wysig bron]

  1. Vietnam, Cambodia, Laos & the Greater Mekong by Nick Ray, Tim Bewer, Andrew Burke, Thomas Huhti, Siradeth Seng. Bl. 212. Footscray; Oakland; Londen: Lonely Planet Publications, 2007.
  2. Some Aspects of Asian History and Culture deur Upendra Thakur. Bl. 37.
  3. Saveros, Pou (2002). Nouvelles inscriptions du Cambodge (in Frans). Tome II et III. Parys: EFEO. ISBN 2-85539-617-4.
  4. Briggs, The Ancient Khmer Empire; page 105.
  5. Maspero, G., 2002, The Champa Kingdom, Bangkok: White Lotus Co., Ltd., ISBN 9789747534993
  6. 6,0 6,1 Coedès, George (1968). Walter F. Vella (red.). The Indianized States of Southeast Asia. vert. Susan Brown Cowing. University of Hawaii Press. ISBN 978-0-8248-0368-1.
  7. Jessup, p.77; Freeman & Jacques, pp. 202 ff.
  8. Higham, C., 2001, The Civilization of Angkor, Londen: Weidenfeld & Nicolson, ISBN 9781842125847
  9. Goloubev, Victor. '’nouvelles récherches autour de Phnom Bakhen. Bulletin de l'EFEO (Parys), 34 (1934): 576-600.
  10. Higham, C., 2014, Early Mainland Southeast Asia, Bangkok: River Books Co., Ltd., ISBN 9786167339443
  11. The Rough Guide to Cambodia deur Beverley Palmer en Rough Guides.
  12. Briggs, Lawrence Palmer. The Ancient Khmer Empire. Transactions of the American Philosophical Society. 1951.

Eksterne skakels[wysig | wysig bron]

Konings van die Khmer-ryk
Jayavarman IIJayavarman IIIIndravarman IYasovarman IHarshavarman IIshanavarman IIJayavarman IVHarshavarman IIRajendravarman IIJayavarman V • Udayadityavarman I / Jayaviravarman / Suryavarman ISuryavarman IUdayadityavarman IIHarshavarman IIIJayavarman VIDharanindravarman ISuryavarman IIDharanindravarman IIYasovarman IITribhuvanadityavarmanJayavarman VIIIndravarman IIJayavarman VIIIIndravarman IIIIndrajayavarmanJayavarmadiparamesvara • Trosok Peam • Nippean Bat • Lompong Racha • Soryavong • Borom Reachea I • Thomma Saok • In Reachea • Barom Reachea II