Thüringen

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
(Aangestuur vanaf Thuringen)
Spring na: navigasie, soek
Freistaat Thüringen
Vrystaat Thüringen
Landsvlag Landswapen
Flag of Thuringia.svg Coat of arms of Thuringia.svg
(Besonderhede) (Besonderhede)
Basiese gegewens
Ampstaal: Duits
Hoofstad: Erfurt
Stigting: 3 Oktober 1990
Oppervlakte: 16 172,10 km² (11de)
Bevolking: 2 170 500 (12de) (31 Desember 2012)[1]
Bevolkingsdigtheid: 134,2 inwoners / km² (13de)
Volkslied (Landeshymne): geen
Skuldlas per inwoner: 7 245 € (31 Desember 2009)
Totale skuldlas: 16,2 miljard € (31 Desember 2009)[2]
Werkloosheidsyfer: 8,8 % (April 2012)[3]
ISO 3166-2: DE-TH
Amptelike webwerf: www.thüringen.de
Politiek
Eerste minister: Christine Lieberknecht (CDU)
Regerende partye: CDU en SPD
Setels in die parlement (Landtag)
(88 setels) (2004: 88 setels):
CDU 30 (2004: 45)
Die Linke 26 (28)
SPD 19 (15)
FDP 7 (-)
Bündnis 90/Grüne 6 (-)
Laaste verkiesing: 30 Augustus 2009
Volgende verkiesing: 2014
Parlementêre verteenwoordiging
Stemme in die Federale Raad (Bundesrat): 4 (van 69)
Kaart
Locator map Thuringia in Germany.svg

Die Vrystaat Thüringen (Duits: Freistaat Thüringen, afkorting: TH) is 'n deelstaat van die Bondsrepubliek Duitsland. Met 'n bevolking van 2,2 miljoen en 'n oppervlakte van 16 172 km² is dit een van die kleiner deelstate. Ook sy bevolkingsdigtheid is ietwat laer as die gemiddeld van Duitsland.

Erfurt is die administratiewe setel en grootste stad van Thüringen. Jena is die tweede groot nedersetting met meer as 100 000 inwoners. Thüringen is 'n landgebonde deelstaat wat nog aan die see nog aan die buiteland grens. Aangrensende deelstate is Sakse in die suide en suid-ooste, Sakse-Anhalt in die noorde en noord-ooste, Nedersakse in die noord-weste, Hesse in die weste en Beiere in die suide. 'n Aantal nedersettings in die noord-weste van die deelstaat maak daarop aanspraak dat hulle die geografiese middelpunt van Duitsland vorm.

As landsnaam is Thüringen reeds sedert die vroeë 6de eeu n.C. in gebruik toe die Thüringers, 'n Germaanse stam, 'n eie ryk gestig het. Daarna het Thüringen egter geen samehangende administratiewe gebied meer gevorm nie, alhoewel die landgrawe van Thüringen vir 'n kort tydperk daarin geslaag het om groot dele van die land te beheer. Na die streek is egter steeds as Thüringen verwys, en dié naam is ook hergebruik toe in 1920 sewe vrystate tot die deelstaat Thüringen binne die Duitse Ryk verenig het. In 1945 is voormalige Pruisiese gebiede soos Erfurt en Noord-Thüringen by dié deelstaat ingesluit.

Nadat die deelstate van die Duitse Demokratiese Republiek as gevolg van 'n administratiewe hervorming in 1952 ontbind is, is drie distrikte (Erfurt, Gera en Suhl) gevorm. Hierdie distrikte is eers met die Duitse hereniging in 1990 saam met enkele aangrensende gebiede in die huidige deelstaat verenig. Tans is Thüringen in 17 landelike distrikte en ses selfregerende stede verdeel. Sedert 1993 dra die deelstaat Thüringen - naas Beiere en Sakse - die amptelike bynaam "Vrystaat".

Die ekonomiese ontwikkeling van Thüringen het ná 'n oorgangsperiode in die vroeë 21ste eeu begin stabiliseer. Tans is die werkloosheidsyfer net twee persent bo die gemiddeld vir Duitsland. As gevolg van strukturele probleme is die gemiddelde salarisse en lone egter steeds relatief laag. Jena fungeer met die vierde grootste universiteit in die ses nuwe oostelike deelstate van Duitsland as opvoedkundige en wetenskaplike sentrum van Thüringen.

Kenmerkend is die hoë digtheid van kulturele monumente van nasionale en internasionale betekenis. Die klassieke Weimar, die Bauhaus in Weimar en die Wartburg-kasteel naby Eisenach maak deel uit van die UNESCO-wêrelderfenis. Die kulturele erfenis van Erfurt sluit die plaaslike domkerk, die Krämer-brug en die oudste bewaarde sinagoge in Sentraal-Europa in.

Ook die wortels van die Duitse kerkhervormer Martin Luther lê in Thüringen. In Eisenach het hy skoolgegaan, in Erfurt teologie gestudeer en by die plaaslike Augustyne-orde aangesluit en in die Wartburg-kasteel die Nuwe Testament in Duits vertaal. Luther se bydrae tot die Protestantse Hervorming en die moderniseringsproses, wat daaruit voortgespruit het, word in Thüringen met die sogenaamde Lutherdekade van 2008 tot 2017 herdenk.

Stede[wysig]

Administratiewe distrikte[wysig]

Die administratiewe distrikte van Thüringen

(Die amptelike afkortings word tussen hakies aangedui)

  • Altenburger Land (Altenburg) (ABG)
  • Eichsfeld (Heilbad Heiligenstadt) (EIC)
  • Gotha (GTH)
  • Greiz (GRZ)
  • Hildburghausen (HBN)
  • Ilm-Kreis (Arnstadt) (IK)
  • Kyffhäuserkreis (Sondershausen) (KYF)
  • Nordhausen (NDH)
  • Saale-Holzland-Kreis (Eisenberg) (SHK)
  • Saale-Orla-Kreis (Schleiz) (SOK)
  • Saalfeld-Rudolstadt (Saalfeld/Saale) (SLF)
  • Schmalkalden-Meiningen (Meiningen) (SM)
  • Sömmerda (SÖM)
  • Sonneberg (SON)
  • Unstrut-Hainich-Kreis (Mühlhausen) (UH)
  • Wartburgkreis (Bad Salzungen) (WAK)
  • Weimarer Land (Apolda) (AP)

Verwysings[wysig]

Eksterne skakels[wysig]

Commons-logo.svg
Wikimedia Commons het meer media verwant aan:
Thüringen (kategorie)


Deelstate van Duitsland Flag of Germany.svg

Flag of Baden-Württemberg.svg Baden-Württemberg | Flag of Bavaria (lozengy).svg Beiere | Flag of Berlin.svg Berlyn | Flag of Brandenburg.svg Brandenburg | Flag of Bremen.svg Bremen | Flag of Hamburg.svg Hamburg | Flag of Hesse.svg Hesse | Flag of Mecklenburg-Western Pomerania (state).svg Mecklenburg-Voorpommere | Flag of Lower Saxony.svg Nedersakse | Flag of North Rhine-Westphalia.svg Noordryn-Wesfale | Flag of Rhineland-Palatinate.svg Rynland-Palts | Flag of Saarland.svg Saarland | Flag of Saxony.svg Sakse | Flag of Saxony-Anhalt.svg Sakse-Anhalt | Flag of Schleswig-Holstein.svg Sleeswyk-Holstein | Flag of Thuringia.svg Thüringen

Voormalige deelstate
Flagge Großherzogtum Baden (1891–1918).svg Baden | Flag of Berlin.svg Wes-Berlyn (de facto) | Flag of Württemberg-Baden.svg Württemberg-Baden | Flagge Königreich Württemberg.svg Württemberg-Hohenzollern