Dioptaas

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Jump to navigation Jump to search
Dioptaas
Dioptase-113432.jpg  
Dioptaas 
Formule CuSiO3.H2O 
Nickel-Strunz (10) 9.CJ.30  
Kleur smaraggroen, blouerig groen 
Streep groen 
Glans glasagtig 
Hardheid 5 (Mohs) 
Digtheid 3,28 -3,35 g/cm3 
Optiese eienskappe 
Dubbelbreking eenassig(+) 
RI-waardes nω = 1.652 - 1.658 nε = 1.704 - 1.710 
Kristallografie 
Kristalsisteem romboëdries 
Ruimtegroep R3 
Eenheidsel a = 14.566 Å, c = 7.778 Å 
Dioptase crystal structure.png
* Lys van minerale

Dioptaas is 'n mineraal wat koper bevat. Dit is 'n siklosilikaat.

In Suid-Afrika word dit op verskeie plekke gevind, ssos in Vergenoeg-myn naby Pretoria, naby Christiana in Noord-Wes en in Aggeneys in Namakwaland. In Namibië is daar talle vindplekke soos die Tsumeb-myn in Oshikoto.[1]

Struktuur[wysig | wysig bron]

Dioptaas is 'n siklosilikaat en bevat rimpelige trigonale ringe van ses silikaat-tetraëders wat afwissel met ringe van ses watermolekule wat 'n rimpelige ys-struktuur het. Die 6-lid-siklosilikaatringe word sydelings en vertikaal deur Cu2+-ione bymekaar gehou.[2] Hierdie paramagnetiese ione vorm 'n heliks langs die struktuur se c-as. Die magetiese struktuur is chiraal en wys onderkant 14,5K 'n antifermagnetiese ordening wat onder 'n uitwendige magneetveld van 13,5 T 'n sprong in die magnetisasie wys. Hierdie struktuur is met 29Si-KMR bestudeer. [3]

Dioptaas is termies stabiel onderkant 400 oC. Van 400 -730 oC ('n baie breë gebied) verloor dit sy kristalwater en vorm 'swart dioptaas' wat die anhidraat is:[2]

Verder verhitting veroorsaak ontbinding by omtrent 794 oC en 836 oC, waarby suurstof vrygestel word.

Verwysings[wysig | wysig bron]