Fjodor Dostojefski

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Spring na: navigasie, soek
Fjodor Dostojefski deur Vasili Perov, 1872

Fjodor Michailowitsj Dostojefski (Russies Фёдор Михайлович Достоевский, wetenskaplike transliterasie Fëdor Michajlovič Dostoevskij; * 11 November 1821 in Moskou, Russiese Ryk, tans Rusland; † 9 Februarie 1881 in Sint Petersburg) was 'n Russiese skrywer van fiksie. Van sy bekendste werke sluit in Die Idioot (Russies: Идиот), Misdaad en Straf (Преступление и наказание, Prestoeplenije i Nakazanije) en Bose Geeste (Бесы). Hierdie werke het 'n blywende uitwerking op intellektuele denke en die wêreldletterkunde gehad.

Lewe en skrywerskap[wysig]

Familie en jeug[wysig]

Dostojefski se vader het afgestam van 'n familie wat eens tot die ou, maar klein Litause adel behoort het. Sy oupa was 'n priester in die Russies-Ortodokse Kerk in die Slowaakse Bratislava. Omstreeks 1818 het hy besluit om na Moskou te trek en medies te studeer. Sy moeder het as koopmansdogter 'n bogemiddelde opvoeding gehad.

In 1821 het die gesin verhuis na die Marinski-hospitaal vir armes, 'n filantropiese instelling waar hulle gaan woon het en waar Dostojefski, een van sewe kinders, gebore is. Hy het in 'n gesin met private personeel opgegroei. In 1831 het Dostojefski sr. 'n vervalle dorpie gekoop met honderd manlike lyfeienes, onder meer om sy gesin in die somer vars lug en vryheid te bied. Terug tuis moes Dostojefski hard studeer. Sy pa het hom self in Latyn onderrig.

Jare in Siberië[wysig]

Winterse notisies in Parys[wysig]

Annus horribilis 1864[wysig]

Misdaad en straf[wysig]

Die gebroeders Karamazov[wysig]

Nadae[wysig]

Invloed van sy werk[wysig]

Waardering[wysig]

Bibliografie[wysig]

Romans:

Korte verhale en novelle:

  • 'n Roman in nege brieve (1846)
  • Meneer Progchartsyn (1846)
  • Die hospita (1847)
  • Polzoenkov (1848)
  • 'n Skugtere hart (1848)
  • 'n Eerlike dief (1848)
  • Die kerstfees en die bruilof (1848)
  • Die vrou van 'n ander en die man onder die bed (1848)
  • Witte nagte (1848)
  • 'n Kleine held (1849)
  • 'n Nare geskiedenis (1862)
  • Die krokodil (1865)
  • Bobok (1873)
  • Die seun wat op kersaand by Christus was (1876)
  • Die boer Marej (1876)
  • Die sagmoedige (1876)
  • Die droom van 'n belagelike mens (1877)

Die laatste vyf verhale is ook onderdeel van Dagboek van 'n skrywer.

Non-fiksie:

  • Winterse opmerkinge oor somerse indrukke (1863)
  • Dagboek van 'n skrywer (1873-1880)
  • Brieve

Eksterne skakels[wysig]

Bronne[wysig]

Hierdie artikel is 'n vertaling van die Nederlandse Wikipedia