Anatoliese tale

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Jump to navigation Jump to search
Die Anatoliese tale in Suidwes-Kleinasië
Antieke streke in Anatolië.

Die Anatoliese tale vorm saam een van die subgroepe van die Indo-Europese taalfamilie. Die oudste bekende Anatoliese woorde is vanaf 1900-1800 vC op kleistablette van die Assiriese handelskolonies in Sentraal-Turkye aangetref. Dit maak Anatoliese tale die oudste oorlewende tak van Indo-Europese tale. Die belangrikste verteenwoordigers van die Anatoliese taalgroep is Hetities en Luwies.

Die Anatoliese tale word gewoonlik gesien as die eerste die oudste tak wat van die gewone Indo-Europese boom afgeskei het. Volgens die gewilde Kurgan-hipotese sal hierdie verdeling ongeveer 3500 vC plaasvind. Volgens die argeoloog L. Klein het sprekers van Anatoliese tale in Sentraal-Europa gewoon voordat hulle na Anatolië gekom het, en stem ooreen met die argeologiese kulture van die sogenaamde Baden-sirkel. Die mededingende, maar minder aanvaarde Anatoliese hipotese plaas vroeër, ongeveer 6500 vC, die afdraai. Volgens hierdie hipotese is die oudste Proto-Indo-Europese taal tot 6500 vC in Anatolië gepraat, en sommige van die sprekers het na die Balkan later geëmigreer. Die Anatoliese tale ontwikkel dan uit die taal van diegene wat agtergelaat word.

Na die verowering van Alexander die Grote, het mense van Anatolië die Griekse taal en kultuur oorgeneem. Die inheemse tale is deur Grieks vervang, en het waarskynlik rondom die eerste eeu vC uitgesterf.

In die tweede millennium vC. Die volgende tale word in Klein-Asië (Sentraal- Turkye ) gevind:

  • Hetities
  • Luwies
  • Palaies

Ná die val van die Hetitiese ryk rondom 1200 vC is Hetities as 'n geskrewe taal verdwyn (Palaies is omstreeks 1300 vC uitgesterf [1] ). Luwies, aan die ander kant, bly tot die 7de eeu vC geskryf. Die volgende Anatoliese tale word in die Klein-Asië aangetref in die 6de - 1ste eeu vC:

  • Karies (Karië, wes van Lycia)
  • Lisies (Lisië in Klein-Suid-Asië)
  • Lydies (Lydië in Klein-Asië)
  • Milies (Lisië in Klein-Asië)
  • Pisidies (Pisidia, oos van Lydië)
  • Sideties (in en om die stad Side in Pamphylia)

Ander tale wat tot die Anatoliese taalfamilie behoort, is die tale van Lycaonia en Isauria, waarin geen tekste gevind word nie, en Mysies en Pamphylies, waarvan te min bekend is of hulle inderdaad tot die Anatoliese tale behoort. Enkele woorde wat uit die tale van Pelasgers (wat die kus van die Egeïese See bewoon het) en Filistyne (wat bekend is om na Palestina vanuit die Egeïese See te migreer, na 'n mislukte poging om Egipte aan te val) getuig, lyk ook soos die Anatoliese.

Verwysings[wysig | wysig bron]

  1. The Palaic language, Nostratica. Geraadpleegd op 22 mei 2013

Sien ook[wysig | wysig bron]