Gaan na inhoud

Soekarno

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie

Soekarno (/suːˈkɑːrnoʊ/; gebore Kusno Sosrodihardjo, Javanese: [kʊsnɔ]; 6 Junie 1901 - 21 Junie 1970) was 'n Indonesiese politikus wat van 1945 tot 1967 die eerste president van Indonesië was.

Soekarno was die leier van die Indonesiese stryd om onafhanklikheid van die Nederlandse Ryk. Hy was 'n prominente leier van Indonesië se nasionalistiese beweging gedurende die Nederlandse koloniale periode en het meer as 'n dekade onder Nederlandse aanhouding deurgebring totdat hy in die Tweede Wêreldoorlog vrygelaat is deur die Japannese magte. Soekarno en sy mede-nasionaliste het saamgewerk om steun te verleen vir die Japanse oorlogspoging van die bevolking, in ruil vir Japannese hulp om nasionalistiese idees te versprei. By die Japanse oorgawe het Soekarno en Mohammad Hatta op 17 Augustus 1945 Indonesiese onafhanklikheid verklaar, en is Soekarno as president aangestel. Hy het Indonesiërs gelei om Nederlandse diplomatieke en militêre maniere teen Nederlandse herkolonisasiepogings te weerstaan totdat die Nederlandse erkenning van Indonesiese onafhanklikheid in 1949. Die skrywer Pramoedya Ananta Toer het een keer geskryf: 'Soekarno was die enigste Asiatiese leier van die moderne era wat mense van sulke verskillende verenigings kon verenig. Etniese, kulturele en godsdienstige agtergronde sonder om 'n druppel bloed te vergiet.'

Na 'n chaotiese periode van parlementêre demokrasie het Soekarno in 1959 'n outokratiese stelsel genaamd "Begeleide Demokrasie" tot stand gebring wat die onstabiliteit en rebellies suksesvol beëindig het wat die voortbestaan van die uiteenlopende en kwetsende land bedreig het. In die vroeë sestigerjare het Soekarno Indonesië na links gedraai deur die Kommunistiese Party van Indonesië (PKI) steun en beskerming te verleen aan die irritasie van die militêre en Islamiete. Hy het ook met die hulp van die Sowjetunie en China 'n reeks aggressiewe buitelandse beleid onder die rubriek van anti-imperialisme aangepak. Die mislukking van die 30 September-beweging (1965) het gelei tot die vernietiging van die PKI met teregstellings van sy lede en simpatiseerders in verskeie slagtings, met 'n beraamde 500,000 tot 1,000,000 dood. Hy is in 1967 deur een van sy generaals, Soeharto, vervang en het tot sy dood in 1970 onder huisarres gebly.

Eksterne skakels[wysig | wysig bron]