Graansorghum

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
(Aangestuur vanaf Sorghum)
Jump to navigation Jump to search

Graansorghum
Sorghum bicolor03.jpg
Wetenskaplike klassifikasie
Koninkryk:
(klade):
(klade):
(klade):
Orde:
Familie:
Genus:
Sorghum
Spesie:
S. bicolor
Binomiale naam
Sorghum bicolor
Sinonieme
verskeie
'n Saadkop van graansorghum in Indië

Graansorghum (Sorghum bicolor) is 'n grasspesie wat verbou word vir sy graan, en gebruik word as voedsel vir mens en dier, en benewens vir etanolproduksie. Dit is een van etlike Sorghum-spesies, waar Sorghum 'n genus van die grasfamilie Poaceae is.

Graansorghum staan ook as besemkoring of grootmanna bekend, en word in ander wêrelddele durra, jowar of milo genoem. In die vorige eeu is dit ook kafferkoring genoem, en in Zoeloe en Ndebele staan dit onderskeidelik as Infe en Nabele bekend. Die graan word ook onder die Engelse handelsnaam sorghum bemark.

Oorsprong[wysig | wysig bron]

Graansorghum is omstreeks 3000 v.C. in Ethiopië mak gemaak, het hiervandaan oor die hele Afrika versprei en word nou wyd verbou in tropiese en subtropiese streke.[1] Om en by 2000 v.C. is graansorghum ook in Sentraal-Indië verbou. In Egipte is dit reeds vanaf die vroeg-Islamitiese tyd 'n belangrike kultuurplant. Slawe uit Afrika het graansorghum aan die begin van die 17de eeu na die Verenigde State gebring. Sedertdien word dit in die meeste dele van die wêreld verbou en het mielies grotendeels as veevoer vervang.

Gebruike[wysig | wysig bron]

'n Graansorghumplant in Xinjiang, China

Graansorghum is die wêreld se vyfde belangrikste graan ná rys, koring, mielies en gars. S. bicolor is tipies eenjarig, maar sommige kultivars is meerjarig. Dit groei in polle wat meer as 4 m hoog kan word. Die graan is klein, wat wissel van 3–4 mm in deursnee. Soetriet is graansorghumkultivars wat hoofsaaklik gekweek word vir die blare, stroopproduksie, en etanol; hulle is langer as dié wat gekweek word vir graan.[2][3]

Sorghum bicolor is die verboude spesie van graansorghum, en sy wilde naverwante maak die plantgenus Sorghum uit.

Verwysings[wysig | wysig bron]

  1. Dillon, Sally L.; Shapter, Frances M.; Henry, Robert J.; Izquierdo, Liz; Lee, L. Slade (1 September 2007). "Domestication to Crop Improvement: Genetic Resources for Sorghum and Saccharum (Andropogoneae)". NIH. Besoek op 25 November 2015. 
  2. "Grassland Index: Sorghum bicolor (L.) Moench". 
  3. "Sweet Sorghum". Sweet Sorghum Ethanol Producers. Besoek op 13 November 2012. 
Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik vanuit die Engelse Wikipedia vertaal.