Hoëveldkiepersol

Hoëveldkiepersol
	By Phalandingwe, Pelindaba
Bewaringstatus
	; Veilig (IUCN 3.1)
Wetenskaplike klassifikasie
Domein:	Eukaryota
Koninkryk:	Plantae
Klade:	Tracheofiete
Klade:	Angiospermae
Klade:	Eudicots
Klade:	Asterids
Orde:	Apiales
Familie:	Araliaceae
Genus:	Cussonia
Spesie:	C. paniculata
Binomiale naam
	Cussonia paniculata; Eckl. & Zeyh., (1837)

Die hoëveldkiepersol (Cussonia paniculata) is 'n boom wat inheems is aan die hoërliggende dele van Suider-Afrika. Die boom is meestal kort en stewig. By groter bome vertak die kaal, verdikte stamme bolangs om 'n geronde, stofferagtige kroon te vorm. Dit word ook die bergkiepersol of karookiepersol genoem, en staan in Engels as die cabbage tree bekend.

Verspreiding

Dit is inheems aan Gauteng, die Oos-Kaap, KwaZulu-Natal, Noord-Kaap en die Wes-Kaap. Dit kom ook in Botswana, Eswatini en Lesotho voor.

Subspesies

Twee subspesies word erken:

Cussonia paniculata subsp. paniculata
Cussonia paniculata subsp. sinuata (Reyneke & Kok) De Winter

Groeiwyse

Hierdie kiepersolspesie is waarskynlik die bekendste in die genus, een van die aanskoulikstes, asook die gehardste. Dit is immergroen in warm streke, maar heeltemal of gedeeltelik bladwisselend in koue gebiede. Cussonia paniculata groei betreklik stadig, maar weens sy besondere voorkoms is die wag beslis die moeite werd indien hy in 'n tuin aangeplant word. Dit is besonder dekoratief as aksentplant en lyk baie mooi in houers op patio's, terrasse en stoepe.

Hoewel dit rypbestand is, stort veral die jong kiepersolle dikwels sonder enige rede ineen, maar loop soms weer teen die basis van die stam uit - vandaar die besonder interessante krom voorkoms wat hulle soms het. Cussonia paniculata hou van baie warmte en sonskyn en sal eerder droogte as te veel water oorleef. Die plant verkies veral in die winter baie min water en aard goed in ligte, goed gedreineerde klipperige grond. Nuwe plante groei uit saad en jong lote.

Loof en blomme

Die blare het ŉ bekoorlike grysgroen bladkleur en die klein, geel blommetjies is opgestel in kort bloeiwyses wat in pluime van 25 tot 30 cm lank saamgevoeg is. Die blare is handvormig saamgestel uit tussen 7 en 12 blaartjies wat elkeen 15 tot 30 cm lank is. Die blaartjies is vingervormig en die rande is oneweredig en veeragtig gelob. Soms is die bopunte ook skerppuntig.