Gaan na inhoud

Wes-Duitsland

Koördinate: 50°43′N 7°6′O / 50.717°N 7.100°O / 50.717; 7.100
in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
(Aangestuur vanaf Duitse Bondsrepubliek)
Bundesrepublik Deutschland
Bondsrepubliek Duitsland


1949–1990
Vlag Wapenskild
Vlag Wapen
Leuse: Einigkeit und Recht und Freiheit
(Duits vir: "Eenheid én geregtigheid én vryheid")
Volkslied: Die derde strofe van die Deutschlandlied
(Duits vir: "Lied van die Duitsers")
Ligging of Wes-Duitsland
Ligging of Wes-Duitsland
Ligging van die Bondsrepubliek Duitsland
Hoofstad Bonn
50°43′N 7°6′O / 50.717°N 7.100°O / 50.717; 7.100
Taal/Tale Duits
Regering Republiek
President
 - 1949–1959 Theodor Heuss
 - 1959–1969 Heinrich Lübke
 - 1969–1974 Gustav Heinemann
 - 1974–1979 Walter Scheel
 - 1979–1984 Karl Carstens
 - 1984–1994 Richard von Weizsäcker
Kanselier
 - 1949–1963 Konrad Adenauer
 - 1963–1966 Ludwig Erhard
 - 1966–1969 Kurt Georg Kiesinger
 - 1969–1974 Willy Brandt
 - 1974–1982 Helmut Schmidt
 - 1982–1998 Helmut Kohl
Wetgewer Parlement
Historiese tydperk Koue Oorlog
 - Tweede Wêreldoorlog 19391945
 - Grondwet goedgekeur 23 Mei 1949
 - Aansluiting by die NAVO 6 Mei 1955
 - Stigtingslid van die Europese Gemeenskap 1 Januarie 1957
 - Toetreding van die Saar-Protektoraat 1 Januarie 1957
 - Toetreding tot die Verenigde Nasies 18 September 1973
 - Val van die Berlynse Muur 9 November 1989
 - Duitse hereniging 3 Oktober 1990
Oppervlakte
 - 1950 248 577 km2
95 976 sq mi
 - 1990 248 577 km2
95 976 sq mi
Bevolking
 - 1950 skatting 50 958 000 
     Digtheid 205 /km² 
530,9 /sq mi
 - 1970 skatting 61 001 000 
 - 1990 skatting 63 254 000 
     Digtheid 254,5 /km² 
659,1 /sq mi
Geldeenheid Deutsche Mark (DM) (DEM)

Wes-Duitsland was die informele maar byna universeel gebruikte naam vir die Bondsrepubliek Duitsland (dikwels ook Federale Republiek Duitsland, in Duits: Bundesrepublik Deutschland) vanaf 1949 tot die hervereniging van Duitsland op 3 Oktober 1990 toe die Duitse Demokratiese Republiek by die geldingsgebied van die Wes-Duitse Grondwet (Grundgesetz) aangesluit het.

Terminologie

[wysig | wysig bron]
Duitsland ná die Tweede Wêreldoorlog in 1947
'n Verdeelde Duitsland: Wes-Duitsland word in groen aangedui en die Duitse Demokratiese Republiek in grys

Die term Wes-Duitsland het daarnaas ook 'n suiwer geografiese betekenis, alhoewel dit moeilik is om dit vas af te baken. Deesdae word sy betekenis veral deur die interne Duitse grens gedefinieer waardeur Duitsland in 'n Wes- en 'n Oos-Duitse staat gedeel is. Historici verwys na hierdie tydperk as die "Republiek van Bonn" (Bonner Republik), na aanleiding van die tussenoorlogse Republiek van Weimar, terwyl die herenigde Duitsland "Berlynse Republiek" (Berliner Republik) genoem word.[1]

Die term Republiek van Bonn vir Wes-Duitsland tussen 1949 en 1990 het gelyktydig met die term Berlynse Republiek of Republiek van Berlyn vir die opvolgende historiese tydperk ontstaan.[2] Die analogie met die term "Republiek van Weimar", wat net na die plek van die grondwet se ondertekening verwys, het sy oorsprong in die nuwe tradisie, waarvolgens die verskeie demokratiese republieke van Duitsland na die stede genoem word, waar die onderskeidelike regerings en parlemente vergader het.[3]

Tot die hereniging van Duitsland was "tweede Republiek" (zweite Republik) 'n ander bekende term vir hierdie tydperk.[4] Na die Republiek van Weimar word dan ook as "eerste Republiek (erste Republik) verwys. Soms word na die tydperk tussen 1949 en 1990 ook as "ou Bondsrepubliek" (alte Bundesrepublik) verwys, ter onderskeiding van die herenigde Duitsland sedert 1990. Vir die vyf deelstate op die gebied van die voormalige Duitse Demokratiese Republik is vandag ook die term "nuwe deelstate" (neue Bundesländer) algemeen, vergelykbaar met "ou deelstate" (alte Bundesländer) vir die deelstate van Wes-Duitsland.

Deelstate

[wysig | wysig bron]

Sport

[wysig | wysig bron]
Die Oos-Duitse span tydens die openingsplegtigheid van die Olimpiese Somerspele 1972 in München

Sokker was die gewildste sportsoort in Wes-Duitsland en die Duitse sokkerbond (Deutscher Fußball-Bund, DFB) het as gasheer van die FIFA se Sokker-Wêreldbekertoernooie in 1974 en die UEFA Europa-beker van 1988 opgetree. Die destydse Wes-Duitse nasionale sokkerspan het daarin geslag om drie keer die FIFA Sokker-Wêreldbeker te kon wen: FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1954 in Switserland, FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1974 in Wes-Duitsland en FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1990 in Italië asook twee keer die UEFA Europa-beker (in 1972 en 1980). Die Spele van die XXste Olimpiade in München was 'n ander groot sportbyeenkoms wat deur Wes-Duitsland aangebied is. Net voor die Olimpiese Somerspele in München is die XXIste Wêreldspele van die verlamdes in Heidelberg gehou.

Verwysings

[wysig | wysig bron]
  1. (en) The Bonn Republic — West German democracy, 1945–1990, Anthony James Nicholls, Longman, 1997
  2. (de) Joannah Caborn (2006): Schleichende Wende. Diskurse von Nation und Erinnerung bei der Konstituierung der Berliner Republik, bö. 12.
  3. (de) Frank Brunssen, Das neue Selbstverständnis der Berliner Republik, Königshausen & Neumann, Würzburg 2005, ISBN 3-8260-3003-6, bl. 19.
  4. (de) Wolfgang Benz, Michael F. Scholz, Deutschland unter alliierter Besatzung 1945–1949. Die DDR 1949–1990, in: Bruno Gebhardt, Handbuch der deutschen Geschichte, Band 22, 10de uitgawe, Klett-Cotta, 2009, ISBN 978-3-608-60022-3, bl. 38; Löwenthal/Schwarz (1974): Die zweite Republik. 24 Jahre Bundesrepublik Deutschland – eine Bilanz.

Eksterne skakels

[wysig | wysig bron]
  • Wikimedia Commons logo Wikimedia Commons het meer media in die kategorie Wes-Duitsland.
  • (en) "West Germany". Encyclopædia Britannica. Besoek op 29 Mei 2019.