Alexander von Zemlinski

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Jump to navigation Jump to search
Alexander von Zemlinski
Geboorte14 Oktober 1871
Afsterwe15 Maart 1942
Beroep(e)Komponis
Genre(s)Klassiek
Portal.svg Musiekportaal

Alexander Zemlinski of Alexander von Zemlinski (14 Oktober 1871 – 15 Maart 1942) was 'n Oostenrykse komponis, dirigent en pedagoog.

Werke/Komposisies[wysig | wysig bron]

Zemlinski se mees bekende werk is die Liriese Simfonie (1923), 'n stuk van sewe bewegings vir sopraan, bariton en orkes. Dis stuk is 'n toonsetting van gedigte deur die Bengaalse digter Rabindranath Tagore (in Duitse vertaling). Zemlinski het die werk in 'n skrywe aan sy publiseerder vergelyk met Mahler se Das Lied von der Erde (alhoewel die eerste deel van Schoenberg se Gurre-Lieder ook duidelik 'n invloed is). Diè werk het op sy beurt Alban Berg se Liriese Suite beïnvloed, wat opgedra is aan Zemlinski en verskeie aanhalings bevat na sy werk.

Ander orkestrale werk van Zemlinski sluit die grootskaalse simfoniese gedig Die Seejungfrau" (Die Meermin) in, wat gebaseer is op die verhaal van dieselfde naam deur Hans Christian Andersen. Die werk het sy eerste opvoering gehad in 1905 tydens dieselfde geleentheid as Schoenberg se Pelleas und Melisande. Zemlinski het egter die werk onttrek. Daar was gedink dat die werk verlore is, totdat 'n afskrif daarvan in die laat 1980's gevind was. Dit was derhalwe weer opgevoer in 1984 in Wene, en het een van Zemlinski se werke geword wat die meeste opgevoer word.[1] 'n Sinfonietta van drie dele wat in 1934 geskryf is, en 'n styl vertoon wat vergelykbaar is met werke deur Paul Hindemith en Kurt Weill, was deur Schoenberg en Berg bewonder.

Van Zemlinski se ander werke sluit in agt operas, insluitende die meesterlike Eine florentinische Tragödie (1915–16) en die semi-outobiografiese Der Zwerg (Die Dwerg, 1919–21), wat beide gebaseer is op werke deur Oscar Wilde. Van sy ander werke sluit kamermusiek; insluitende vier strykkwartette, en die ballet Der Triumph der Zeit (1901), in. Hy het ook drie toonsettinge van psalms en verskeie liederesiklusse geskryf, beide vir klavier en orkes, waarvan die Sechs Gesänge, Op. 13, van tekste deur Maurice Maeterlinck , die bekendste is.

Terwyl die invloed van Johannes Brahms opgeroep word in verband met Zemlinski se vroeëre werke (welke aanmoediging deur Brahms homself veroorsaak het); is 'n oorspronklike stem egter van die eerste werk af aan merkbaar, en word dissonansies in 'n baie meer vryelik wyse as Brahms beheer.

Latere werke neem die tipe uitgebreide harmonieë aan wat Richard Wagner aangeneem het, en reflekteer ook die invloed van Gustav Mahler.

Zemlinski het; in kontras tot sy vriend Schoenberg; nooit atonale musiek geskryf nie, en het hy ook nooit die twaalf-toon tegniek gebruik nie. Sommige van sy latere werke soos die Symphonische Gesänge, Sinfonietta en die Derde en Vierde strykkwartette, beweeg egter weg van die Post-Romantiese, na 'n skraal, harder-opgeneemde idioom wat elemente van Neue Sachlichkeit, Neoklassisisme en selfs jazz inkorporeer.

Zemlinski was as dirigent deur onder andere Kurt Weill en Igor Stravinski bewonder, en nie slegs vir sy noemenswaardige interpretasies van Mozart nie, maar ook vir sy voorspraak van die werke van Mahler, Schoenberg en ander kontemporêre musiek. Zemlinski se studente het Erich Wolfgang Korngold, Hans Krása en Karl Weigl ingesluit.

Verwysings[wysig | wysig bron]

  1. Beaumont, Antony (2000). Zemlinsky. Faber and Faber London, Cornell Universiteit Uitgewers, Ithaca, New York. ISBN 0-571-16983-X.

Notas[wysig | wysig bron]

Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik vanuit die Engelse Wikipedia vertaal.