Marie Curie

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Spring na: navigasie, soek
Marie Curie
Mariecurie.jpg
Geboortenaam Maria Salomea Skłodowska
Gebore 7 November 1867
Warskou, Russiese Ryk (tans Pole)
Oorlede 4 Julie 1934
Passy, Haute-Savoie, Frankryk
Blyplek Pole, Frankryk
Nasionaliteit Vlag van Pole Pole (deur geboorte)
Vlag van Frankryk Frankryk (deur huwelik)
Vakgebied Fisika, chemie
Instelling(s) Universiteit van Parys
Alma mater Universiteit van Parys, ESPCI
Doktorale promotor(s) Gabriel Lippmann
Doktorale student(e) André-Louis Debierne
Óscar Moreno
Marguerite Catherine Perey
Bekend vir Radioaktiwiteit, Polonium, Radium
Toekennings Nobelprys vir Fisika (1903)
Davy se medalje (1903)
Matteucci se medalje (1904)
Elliott Cresson se medalje (1909)
Albert se medalje (1910)
Nobelprys vir Chemie (1911)
Willard Gibbs se toekenning (1921)
Marie Curie Skłodowska Signature Polish.svg
notas Sy is die enigste persoon wat 'n Nobelprys in twee verskillende wetenskappe gewen het.

Marie Curie (Pools: Maria Skłodowska-Curie; 1867–1934) was 'n Poolse natuur- en skeikundige. Sy was 'n pionier op die gebied van elektromagnetiese straling en het twee nuwe radioaktiewe stowwe, polonium en radium, ontdek. Sy is met twee Nobelpryse bekroon en was ook die eerste vrou wat een ontvang het.[1] Marie Curie ontvang in 1903, saam met Henri Becquerel en haar eggenoot Pierre Currie, die Nobelprys vir Fisika[2] en in 1911 die Nobelprys vir Chemie.[3]

Lewensloop[wysig | wysig bron]

Pierre en Marie Curie in hul laboratorium.

Curie is op 7 November 1867 as Maria Salomee Skłodowska in Warskou in Pole gebore. Sy verhuis na Parys om skeikunde en natuurkunde aan Sorbonne te studeer. Sy word daarna die eerste vroulike dosent aan hierdie universiteit. Daar ontmoet sy 'n Franse dosent, Pierre Curie, met wie sy later in die huwelik tree.

Marie Curie is op 4 Julie 1934 by Sallanches in Frankryk aan leukemie oorlede. Sy het dit waarskynlik as gevolg van haar werk opgedoen, omdat sy aan groot hoeveelhede bestraling blootgestel is.

Marie en Pierre het twee dogters gehad, Ève en Irène.

Literatuur[wysig | wysig bron]

Bibliografie[wysig | wysig bron]

  • Curie, Ève, Madame Curie, Gallimard, Parys 1937, klassieke biografie deur haar dogter.
  • Emling, Shelley, Marie Curie and Her Daughters: The Private Lives of Science's First Family, Palgrave Macmillan 2012, 256 pp. (Oor die laatste 20 jaar van haar lewe.)
  • Giroud, Françoise, Une femme honorable, Fayard, 1981.
  • Goldsmith, Barbara, Marie Curie, portrait intime d’un génie obsessionnel, 2006
  • Labbé, Brigitte en Puech, Micançoise, Une femme honorable, Fayard, 1981. Vehel, Marie Curie, 2006
  • Laurent-Petit, Xavier, Marie Curie, 2005
  • Pflaum, Rosalynd, Grand obsession. Madame Curie and her world, Doubleday, New York-London, 1989. Biografieë van Marie, haar dogter Irène en skoonseun Frédéric Joliot, die werk fokus nie op die wetenskap nie.
  • Quinn, Susan, Marie Curie, a life, New York 1995 (met weinig aandag aan wetenskaplike werk)
  • Ziegler, Gillette G., Correspondance (1905–1934), briefwisseling tussen Marie Curie en Irène Joliot-Curie, Éditeurs français réunis, Parys 1974

Fiksie[wysig | wysig bron]

  • Enquist, Per Olov, Blanche et Marie, roman, 2006

Verwysings[wysig | wysig bron]

  1. HAT Taal-en-feitegids, Pearson, Desember 2013, ISBN 978-1-77578-243-8
  2. (en) "The Nobel Prize in Physics 1903". Nobelprize.org. Verkry op 8 Oktober 2017. 
  3. (en) "The Nobel Prize in Chemistry 1911". Nobelprize.org. Verkry op 8 Oktober 2017. 

Eksterne skakels[wysig | wysig bron]