Ceres

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Spring na: navigasie, soek
Hierdie artikel handel oor die dorp "Ceres". Vir ander artikels met 'n soortgelyke benaming, sien Ceres (dubbelsinnig).
Ceres
Ceres se hoofstraat in die winter
Ceres se hoofstraat in die winter
Ligging van Ceres op 'n kaart (Wes-Kaap)
Ceres
Ceres
 Ceres se ligging in Wes-Kaap
Koördinate: 33°22′S 19°19′O / 33.367°S 19.317°O / -33.367; 19.317Koördinate: 33°22′S 19°19′O / 33.367°S 19.317°O / -33.367; 19.317
Land Vlag van Suid-Afrika Suid-Afrika
Provinsie Wes-Kaap
Distrik Kaapse Wynlande
Munisipaliteit Witzenberg
Stigting 1854[1]
Oppervlak[2]
 - Dorp 80,7 km²  (31,2 vk m)
Hoogte 450 m (1 476 vt)
Bevolking (2011)[2]
 - Dorp 33 224
 - Digtheid 412/km² (1 067,1/myl2)
Rasverdeling (2011)[2]
 • Swart 28.7%
 • Kleurling 61.4%
 • Indiër/Asiër 0.4%
 • Blank 8.5%
 • Ander 1.0%
Taal (2011)[2]
 • Afrikaans 70.2%
 • Xhosa 23.0%
 • Sotho 2.9%
 • Engels 2.1%
 • Ander 1.9%
Skakelkode(s) 023

Ceres is 'n dorp aan die Dwarsrivier in die Warm Bokkeveld, 127 km noordoos van Kaapstad, 16 km vanaf Wolseley en 10 km vanaf Prince Alfred Hamlet. Dit is na die Romeinse godin vernoem vanweë die vrugbaarheid van die grond en is 'n belangrike vrugteverbouingsentrum en die plek waar die gelyknamige vrugtesap vervaardig word. Ceres pronk daarnaas ook met die grootse vrugteverpakkingsfabriek van die Suidelike Halfrond.

Ceres is die tweede belangrikste dorp in die Breederivierstreek na Worcester en die administratiewe en ekonomiese sentrum van die Witzenberg Plaaslike Munisipaliteit. Baie mense beskou dit as een van die mooiste kleiner dorpe in Suid-Afrika.

Geskiedenis[wysig | wysig bron]

Die dorp is in 1854 deur Jan Frederick Munnik gestig en dit word 'n munisipaliteit in 1864. Die hoeksteen van die eerste NG kerkgebou is op 7 Mei 1854 deur die heer C. Piers, landdros van Tulbagh gelê. Die gemeente is op 21 Maart 1855 amptelik gestig en die eerste kerkgeboutjie op 5 Mei daardie jaar ingewy. In 1951 besluit die kerkraad om die derde gebou in die geskiedenis van die gemeente te bou.

Op 29 September 1969 het 'n aardbewing Ceres getref. Byna 70 persent van alle geboue in die dorp is beskadig; selfs die toring van die NG Kerk het na benede gestort.[3]

Wapens[wysig | wysig bron]

Munisipaliteit (1) — Ceres se munisipale raad het in 1928 'n skynheraldiese "wapen" in gebruik geneem. Die skild toon (1) 'n koringgerf, (2) 'n brug oor 'n rivier, (3) 'n boom en (4) 'n horing van oorvloed. Die wapenspreuk was "Loci dulcedo nos attinet".[4] [5]

Munisipaliteit (2) — Die raad het in 1948 'n behoorlike wapen aangeneem : In groen, 'n golwende dwarsbalk van silwer belaai met 'n versmalde golwende dwarsbalk van blou, oor alles heen 'n paal van silwer belaai met 'n voorstelling van die godin Ceres, groen geklee, wat in die regterhand 'n koringgerf en in die linkerhand 'n gevlamde fakkel, alles van natuurlike kleur, vashou; in die skildhoof 'n muurkroon van rooi. Die wapenspreuk het "Loci dulcedo nos attinet" gebly. Die wapen, wat deur Ivan Mitford-Barberton en H. Ellis Tomlinson ontwerp is, is in 1974 by die Buro vir Heraldiek geregistreer. [6] [7]

Afdelingsraad — Die Witzenberg-afdelingsraad (d.w.s die plaaslike owerheid vir die landelike gebiede buite die dorpsgrense) het in 1982 'n wapen by die Buro geregistreer : In groen, golwende silwer tweelingbalke, daaroor heen 'n kepervormige goue skildvoet belaai met 'n druiwetros gestingel en met twee blare, en in die skildhoof drie naasmekaar skuinsgeplaaste protea witzenbergia-blomkoppe, met gesigte na regs, alles van natuurlike kleur; 'n hoekige rooi skildhoof, silwer ondersteun. Die helmteken was 'n horing van oorvloed en die wapenspreuk "Fructu noscitur".[7]

N'duli — Die Swart woongebied N'duli het van 1983 tot 1996 sy eie plaaslike owerheid gehad. Die dorpskomitee het in 1988 'n wapen by die Buro vir Heraldiek geregistreer : Deursnede en driebergvormig geknobbel, blou en silwer, 'n golwende blou skildvoet belaai met 'n golwende silwer streepbalk en getop met 'n uitkomende bruin palmiet, groen gestingel en geblaar. Die helmteken was 'n silwer muurkroon en die wapenspreak "Floreat Nduli".[7]

Oorgangsraad — Die Witzenberg Verteenwoordigende Oorgangsgraad het die wapen van die voormalige Witzenberg-afdelingsraad in 1998 op sy eie naam hergeregistreer.[7]

Klimaat[wysig | wysig bron]

Ceres lê in die Kaapse wintereënstreek met sy tipiese Mediterreense klimaat. Januarie en Februarie is die warmste maande met 'n gemiddelde maksimum van 29,9 °C in Februarie, terwyl temperature in die winter tot 'n gemiddelde minimum van 2,4 °C in Julie daal. Die gemiddelde jaarlikse reënval is 1 088 millimeter, met 'n gemiddelde maandelikse maksimum van 200 millimeter in Julie.

Sneeuval kom gereeld in die hoër geleë berggebiede voor. Veral die Matroosberg-gebied bly vir langer periodes met sneeu bedek, en 'n plaaslike skiklub het 'n berghut vir wintersport-geesdriftiges op die bergspits opgerig.

Sien ook[wysig | wysig bron]

Verwysings[wysig | wysig bron]

  1. Chronological order of town establishment in South Africa based on Floyd (1960:20-26)”. pp. xlv-lii
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 Som van de hoofplekke Bella Vista, Ceres en eNduli Sensus 2011
  3. Op Pad in Suid-Afrika. B.P.J. Erasmus. 1995. ISBN 1-86842-026-4
  4. Wes-Kaapse Argief : Ceres Munisipale Notules (2 Maart 1928).
  5. Die "wapen" kom voor op 'n tabakkaart wat in 1931 uitgereik is.
  6. Wes-Kaapse Argief : Ceres Munisipale Notules (28 Junie 1948).
  7. 7,0 7,1 7,2 7,3 National Archives of South Africa : Data of the Bureau of Heraldry