Joodse kalender

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Jump to navigation Jump to search
Mosaïek van die diereriem in die 6de eeuse sinagoge by Beit Alpha, Israel
Joodse kalender vir die jaar 5591 (1831)
Joodse kalender wat Adar II tussen 1927 en 1948 toon

Die Joodse kalender (Hebreeus: הלוח העברי, ha-lu'ag ha-iwri), ook Joodse jaartelling of Hebreeuse kalender genoem, is 'n kalender wat deur Jode gebruik word en waarvan die jaartelling begin op die jaar wat geglo word die skepping (of die Anno Mundi) plaasgevind het. Volgens die Tanag word die datum van skepping geag as in die jaar 3761 v.C. plaasgevind.

Die Jode gebruik 'n maankalender. 'n Maanmaand duur 29,5 dae – waar die een maand 29, en die ander maand weer 30 dae lank is. Aangesien daar 12 Joodse maande is, het die Joodse jaar 354 dae, 11 dae minder as die sonkalender. Die maandname is van Galdeëse oorsprong en dateer uit die tydperk van die Babiloniese ballingskap.

Hierdie probleem word opgelos deur 'n terugkerende periode van 19 jaar, waar 'n skrikkelmaand sewe keer bygevoeg word, in die 3de, 6de, 8ste, 11de, 14de, 17de en 19de jaar. Hierdie skrikkelmaande het as 'n reël 30 dae waardeur die kalender na 19 jaar weer in pas met die sonkalender sal wees. Die naam van die skrikkelmaand is tweede Adar of kortweg Adar 2.

Die nuwe jaar begin op Rosj haSjana (hoof van die jaar), 'n belangrike tweedaagse periode van gebed en inkeer, wat in September of Oktober volgens die Gregoriaanse kalender plaasvind.

Maandname[wysig | wysig bron]

No. in die … Joodse kalender Maand Lengte in dae Begin in die Gregoriaanse kalender Astrologiese sterreteken
burgerlike godsdienstige tussen en
01 07 Tisjrie 30 eerste Septemberderde Begin van Oktober Weegskaal
02 08 Chesjwan, Marchesjwan 29 (30 in lang jare) Begin van Oktober Begin van November Skerpioen
03 09 Kislew 30 (29 in kort jare) Begin van November Begin van Desember Boogskutter
04 10 Tewet 29 Einde van November Middel van Desember Steenbok
05 11 Sjewat (of Sjwat) 30 laaste Desemberderde Middel van Januarie Waterdraer
06 12 Adar 29 Begin van Februarie Maart Visse
07 01 Nisan 30 Middel van Maart Middel van April Ram
08 02 Ijjar 29 Middel van April Middel van Mei Bul
09 03 Siwan 30 Middeel Mei eerste Juniederde Tweeling
10 04 Tammoes 29 eerste Juniederde Begin van Julie Kreef
11 05 Aw 30 Middel van Julie Middel van Augustus Leeu
12 06 Eloel 29 Middel van Augustus Middel van September Maagd

Name van die weeksdae[wysig | wysig bron]

  • Jom Risjon (יום ראשון, letterlik: "eerste dag", Sondag)
  • Jom Sjeni (יום שני, letterlik: "tweede dag", Maandag)
  • Jom Sjlisji (יום שלישי, letterlik "derde dag", Dinsdag)
  • Jom Rewi'i (יום רביעי, letterlik: "vierde dag", Woensdag)
  • Jom Chamisji (יום חמישי, letterlik: "vyfde dag", Donderdag)
  • Jom Sjisji (יום שישי, letterlik: "sesde dag", Vrydag)
  • Sabbat (שבת, letterlik: "rus" of "verposing", Saterdag)

Sien ook[wysig | wysig bron]

Eksterne skakels[wysig | wysig bron]