Titanestryd

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Spring na: navigasie, soek
Die Titanestryd

Die Titanestryd is ’n verhaal uit die Griekse mitologie wat handel oor die oorlog tussen die Titaniese en Olimpiese gode.

Agtergrond[wysig | wysig bron]

Kronos was die leier van die tweede Griekse goderyk die Titane nadat hy sy pa, Uranos, die lug, ontman het op versoek van sy ma, Gaia, die aarde. Uranos het hom die gramskap van Gaia op die hals gehaal toe hy haar reusagtige jongste kinders, die honderdhandiges en die siklope, in Tartaros wegsteek. Toe Kronos sy pa se bewind oorneem en weer die honderdhandiges en siklope in Tartaros toesluit, het Uranos voorspel dat Kronos se bewind ook deur sy eie kind omvergewerp sou word.

Nadat Kronos die seuns Hades en Poseidon, en die dogters Demeter, Hera en Hestia by sy vrou, Rhea, verwek het, sluk hy hulle in, om sy pa se voorspelling te voorkom. Toe die sesde kind, Zeus, gebore word, het Rhea vir Kronos mislei deur aan hom ’n klip, in klere toegedraai, te gee, wat hy dan ingesluk het. Rhea het Zeus toe in Kreta weggesteek, waar hy grootgeword het. In 'n grot word die goddelike knaap groot, deur nimfe opgevoed. Bye voed hom met hulle heuning en hy drink melk van die bok Amaltheia. Wanneer hy skree, maak die Kurete, die priesters van sy moeder, 'n groot lawaai, sodat Kronos nie van sy versteekte seun agterkom nie.[1]

Die oorlog[wysig | wysig bron]

Toe Zeus volwasse is, dwing hy Kronos om die klip, sy broers en susters in omgekeerde volgorde op te bring. Hy tree teen sy vader in die stryd en bevry die honderdhandiges en siklope vanuit die onderwêreld. Die siklope smee vir hom 'n blits wat hy as wapen gebruik. Olimpus, Griekeland se hoogste berg, word sy vesting, terwyl Othrys as vesting vir Kronos dien. Die slagveld is Thessalië, waar rotse en berge deur die reusagtige vegters rondgegooi word.[1] Uiteindelik word Kronos se bewind omvergewerp en die meeste Titane is daarna in Tartaros gevange gehou. Van hulle, soos die tweeling Prometheus en Epimetheus, het nie aan die Titanestryd deelgeneem nie en is nie gestraf nie. Zeus het Atlas, wat aan die Kronos se kant was, gestraf deur hom op die aarde (Gaia) te laat staan terwyl hy die hemelruim (Uranos) op sy skouers dra om dié twee oergode uitmekaar te hou.

Zeus deel sy heerskappy met sy broers, gee aan Hades die onderwêreld, aan Poseidon die see en behou vir homself as setel en troon van owerste gesag die hemel.

Gaia was ongelukkig oor Zeus se behandeling van haar kinders en het hom ook die stryd aangesê. Sy baar die honderdkoppige, vuurspoegende Typhon. Zeus verslaan hom met sy blits, en werf hom in Tartaros. Dan moes hy nog 'n slag teen reuse weerstaan; reuse wat deur Gaia aangehits is om die hemel te verower, deurdat hulle die berge Olimpus, Ossa en Pelion soos stormlere opeenstapel. Zeus oorwin ook hierdie stryd, waarna sy heerskappy onbetwis was. In Olimpus bou Hephaistos die paleise van die gode. Daar leef hulle in ewige jonkheid en verlustig hulself aan ambrosia en nektar, die spys en drank wat aan hulle onsterflikheid verskaf.[1]

Die uitdrukking titanestryd of titaniese stryd word vandag nog in Afrikaans gebruik vir 'n groot stryd of gesukkel.

Verwysings[wysig | wysig bron]

Hierdie artikel is merendeels vertaal vanaf die Nederlandse Wikipedia-artikel [1]
  1. 1,0 1,1 1,2 Eckhart Peterich, Pierre Grimal (1971) Götter und Helden. Die Mythologie der Griechen, Römer und Germanen., Albatros Verlag. ISBN 978-3-538-07625-9
Gode, helde en ander wesens in die Griekse mitologie
Oergode  AitherChaosChronosErebosGaiaHemeraNyxPontosTartarosUranos
Titane  Eerste geslag:  HyperionIapetosKoiosKriosKronosMnemosyneOkeanosPhoibeRheaTethysTheiaThemis Tweede geslag:  AsteriaAtlasEosEpimetheusHeliosLetoMenoitiosPrometheusSelene
Olimpiese gode  AfroditeApolloAthenaAresArtemisDemeterDionysosHephaistosHeraHermesPoseidonZeus • (Hestia)
Ander gode  AdonisAlpheiosAsklepiosErosHadesHebeHeraklesPanPersephone
Halfgode & helde  AchillesAntiopeDaidalosGanymedesIkarosJasonOidipusPeleusPenelopePerseusSisyphosTantalosTheseus
Ander wesens  AmasonesChtoniese godeEriniërsGiganteGorgoneGrasieëHonderdhandigesMinotourusMusesNimfeSatersSentoureSiklopeSkikgodinne