Thabo Mbeki

Thabo Mbeki
12de President van Suid-Afrika
Ampsbekleër
Ampsaanvaarding 14 Junie 1999
Voorafgegaan deur	Nelson Mandela
Persoonlike besonderhede
Gebore	18 Junie 1942 Idutywa, Oos-Kaap
Nasionaliteit	Suid-Afrikaner
Politieke party	African National Congress
Eggenoot/eggenote	Zanele Mbeki

Thabo Mvuyelwa Mbeki (gebore 18 Junie 1942 in Idutywa, voormaile Transkei), is die voormalige President van Suid-Afrika, asook die ANC. Hy het Nelson Mandela op 16 Junie 1999 as President opgevolg. Meneer Mbeki het sy tweede termyn as President begin uitdien op 27 April 2004, nadat die ANC die algemene verkiesing van 2004 met 'n oorweldigende meerderheid gewen het. Op 20 September 2008, kondig hy aan dat hy as president sal bedank na 'n oproep in die verband deur die ANC se Uitvoerende Bestuurskomitee. Sy bedanking is met ingang van 25 September 2008 van krag.

Agtergrond

Hy is die seun van Govan en Epainette Mbeki, en het op Idutywa en Butterworth skoolgegaan. Hy was op hoërskool aan die Lovedale Institute in Alice, maar is geskors ná leerlingstakings in 1959, en moes sy leerwerk tuis voltooi. Mbeki het in 1959 sy matriek-eindeksamen aan St John's School in Umtata geskryf.

In 1956, terwyl hy nog 'n hoërskoolleerling is, sluit hy by die ANC Jeugliga aan. Nadat hy sy hoërskoolloopbaan voltooi het, raak hy betrokke by verskeie ondergrondse aktiwiteite in die Pretoria-Witwatersrand-gebied ná die ANC in 1960 verban is. Hy probeer in 1961 die republiekwording van Suid-Afrika verhinder, maar verlaat uiteindelik in 1962 die land op aanbeveling van die ANC.

Vryheidstryd

Mbeki gaan na Zimbabwe en toe na Kenia vir 'n kort tyd, voordat hy na Londen vertrek waar hy sy Britse A-vlak-eksamen in 1962 voltooi. Hy skryf hom in aan die Universiteit van Londen waar hy sy eerstejaargraad in ekonomie as 'n eksterne student behaal. Terselfdertyd mobiliseer hy studente om in Londen protes teen apartheid aan te teken. Mbeki studeer in Londen tot 1966 toe hy sy Meestersgraad in Ekonomie aan die Universiteit van Sussex verwerf.

Vanaf 1967 tot 1970 werk hy vir die ANC se kantoor in Londen, wat hom vir militêre opleiding in die Sowjet-Unie stuur. Tussen 1971 en 1978 verrig hy verskeie take vir die ANC in Afrika. Hy reis onder meer na Botswana, Swaziland en Nigerië, waar hy met verskeie persone onderhandel. Hy trou in 1974 met Zanele Dlamini.

In 1978 beklee Mbeki die rang van Politieke Sekretaris in die kantoor van die President van die ANC. Hy vorder in 1984 tot Direkteur van die Departement van Inligting en Publisiteit van die ANC, 'n pos wat hy tot en met 1989 hou. Hy was ook betrokke by geheime vergaderings tussen ANC-lede en lede van die destydse Nasionale Party-regering, asook by die Dakar-Beraad waar vername Afrikaanssprekendes die ANC ontmoet het.

Post 1994

Onderhandelinge tussen dié twee politieke groepe lei daartoe dat die ANC wettig verklaar en dat politieke gevangenes vrygelaat word. Hy is ook betrokke by onderhandelinge wat in 1994 tot die eerste demokratiese verkiesing lei, en die opstelling van die nuwe Suid-Afrikaanse grondwet.

Vanaf 1994 tot 1999 beklee hy die amp van Uitvoerende Adjunk-President van die Suid-Afrikaanse regering, waarna hy met Mandela se uittrede tot President verkies word.

Eksterne skakels

• http://www.info.gov.za/leaders/president/index.htm

Voorafgegaan deur: F.W. de Klerk	Vise President van Suid-Afrika 1994-1999	Opgevolg deur: Jacob Zuma
Voorafgegaan deur: Nelson Mandela	President van Suid-Afrika 1999 – 2008	Opgevolg deur: Kgalema Motlanthe
Voorafgegaan deur: Levy Mwanawasa	Voorsitter van die Afrika-Unie 2002-2003	Opgevolg deur: Joaquim Chissano