Vlag van Armenië

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Spring na: navigasie, soek
Vlag van Armenië
Vlag van  Armenië
Bynaam Եռագույն (Yeřaguyn)
Gebruik Nasionale vlag en vaandel Nasionale vlag en vaandel
Verhouding 1:2
Goedgekeur 24 Augustus 1990[1]
Ontwerp ’n Horisontale driekleur in rooi, blou en oranje.
Ontwerp deur Stepan Malkhasyants
Wisselvormvlag van  Armenië
Gebruik Staatsvlag en vaandel en Oorlogsvlag Staatsvlag en -vaandel en oorlogsvlag Alternatiewe weergawe van vlag
Verhouding 1:2
Ontwerp ’n Horisontale driekleur in rooi, blou en oranje.
Wisselvormvlag van  Armenië
Gebruik Staatsvlag en vaandel en Oorlogsvlag Staatsvlag en -vaandel en oorlogsvlag Alternatiewe weergawe van vlag
Verhouding 1:2
Ontwerp ’n Horisontale driekleur in rooi, blou en oranje met die wapen van Armenië in die middel.

Die nasionale vlag van Armenië is op 24 Augustus 1990 amptelik in gebruik geneem. Die vlag vertoon ’n horisontale driekleur in rooi, blou en oranje. Armenië het hierdie ontwerp van die nasionale vlag tussen 1918 en 1921 gebruik en weer in 1990 die vlag aanvaar.

Die huidige vlag is deur die Armeense Opperste Sowjet goedgekeur. Op 15 Junie 2006 is die Wet op die Nasionale Vlag van Armenië gepromulgeer deur die Armeense Nasionale Vergadering, waardeur die gebruik van die vlag gereguleer word.

Deur die geskiedenis was daar baie variasies van die Armeense vlag in gebruik. In antieke tye is die Armeense dinastieë voorgestel deur verskillende simboliese diere wat op die vlae gepryk het.[2] In die twintigste eeu is verskeie Sowjetvlae gebruik om Armenië te verteenwoordig.

Geskiedenis[wysig]

Vandag se driekleurvlag herinner nie juis aan die vroegste Armeense ‘vlae’ nie; in die antieke tyd is oorlog gevoer met ’n leër wat ’n paal met gravures in, geloop. Die gravures was iets in die styl van ’n draak, arend, leeu of “een of ander geheimsinnige voorwerp van die gode.”[2] Met die opkoms van die Christenskap het die Armeense Ryk talle verskillende vlae aangeneem wat die verskillende dinastieë voorgestel het. Die vlag van die Artaxiad-dinastie het byvoorbeeld bestaan uit ’n rooi baan met twee arende wat oor die rug na mekaar kyk met ’n blom tussen die twee arende.

19de eeu[wysig]

Nadat Armenië opgedeel is tussen die Persiese en Ottomaanse Ryke, het die idee van ’n Armeense vlag vir ’n wyle uitgesterf. Die Armeens Katolieke priester Vader Ghevont Alishan het in 1885 ’n nuwe vlag vir Armenië geskep nadat die Armeense Studentevereniging van Parys ’n vlag versoek het vir die begrafnis van die Franse skrywer Victor Hugo. Alishan se eerste ontwerp was baie soortgelyk aan vandag se Armeense vlag: ’n horisontale driekleur. Dit het baie gelyk soos ’n onderstebo weergawe van die huidige vlag van Bulgarye. Die boonste baan was rooi wat die eerste Paassondag (ook genoem “Rooisondag”) voorgestel het, die groen baan het die “Groen“ Paassondag voorgestel en die wit is ingesluit om die kleurkombinasie te voltooi.[2] Terwyl hy in Frankryk was het Alishan ’n tweede vlag ontwerp. Dit staan vandag as die “Nasionalistiese Armeense Vlag” bekend. Dit was ook ’n driekleur, hierdie keer vertikaal en soortgelyk aan die vlag van Frankryk. Die kleure van hierdie tweede vlag was rooi, groen en blou wat die reënboog wat Noag gesien het nadat hy Berg Ararat gesien het.[2]

Transkaukasiese Demokraties-Federatiewe Republiek[wysig]

In 1828 is Persarmenië na die Russies-Persiese Oorlog deur die Russiese Ryk geannekseer en bekend geword as Russies-Armenië. Toe Russiese Ryk verkrummel het, het Russies-Armenië sy onafhanklikheid verklaar en aangesluit by die kortstondige Transkaukasiese Demokraties-Federatiewe Republiek saam met Georgië en Azerbeidjan. Hierdie verenigde staat het skaars ’n jaar bestaan waarna dit ontbind het. Omdat die Republiek so ’n kort bestaan gehad het, het dit geen vlae of simbole gebruik nie. Sommige historici beskou ’n horisontale goud, swart en rooi driekleur, soortgelyk aan die vlag van Duitsland met die kleure wat anders gerangskik is, egter as ’n vlag van vir Transkaukasië gebruik is.[3] Die federasie is op 26 Mei 1918 ontbind toe Georgië sy onafhanklikheid verklaar het as die Demokratiese Republiek van Georgië. Armenië en Azerbeidjan het twee dae later, op 28 Mei 1918, ook hul onafhanklikheid verklaar as die Demokratiese Republiek van Armenië en die Demokratiese Republiek van Azerbeidjan onderskeidelik.

Demokratiese Republiek van Armenië[wysig]

Nadat onafhanklikheid verkry is, het die Demokratiese Republiek van Armenië die moderne driekleur aanvaar. Met Stepan Malkhasyants se verskyning in die Nasionale Vergadering[4] het die onafhanklike Armeense regering op die kleure besluit wat gedurende die laaste tydperk van die Rubenid-dinastie gebruik is. ’n Vroeëre prototipe, wat uiteindelik verwerp is, was ’n reënboogvlag. Hierdie prototipe kan by die Martiros Saryan Huismuseum in Jerewan gesien word. Daar is besluit om die geel met oranje te vervang “omdat dit beter met die ander twee kleure geskakel het en ’n meer bevredigende samestelling gebied.”[2] Die vlag van Armenië het toe ’n verhouding van 2:3 gehad. Op 24 Augustus, toe die Armeense Opperste Sowjet hierdie vlag aanvaar het as die vlag van die Republiek van Armanië, is die verhouding na 1:2 verander.[5]

Vroeë Sowjet-Armenië en die Transkaukasiese SFSR[wysig]

Op 29 November 1920 het die Bolsjewiste die Armeense SSR gestig. ’n Nuwe vlag is aanvaar en in die grondwet vasgelê wat op 22 Februarie 1922 goedgekeur is deur die Eerste Sowjetkongres van die Armeense SSR.[6] Daardie vlag het slegs vir ’n maand bestaan want op 12 Maart het die Armeense SSR met die Georgiese SSR en die Azerbeidjanse SSR saamgesmelt om die Transkaukasiese SFSR tot stand te bring. Op 30 Desember 1922 het die Transkaukasiese SFSR een van die vier Sowjetrepublieke geword wat saamgesmelt het om die USSR te vorm. Die vlag van die republiek het ’n hamer en sekel in ’n ster gehad met die letters “ЗСФСР” (ZSFSR) in Russies daarop. Hierdie letters staan vir Закавказская Советская Федеративная Социалистическая Республика (Zakavkazskaja Sovjetskaja Federativnaja Sotsalistitsjeskaja Respoeblika, "Transkaukasiese Sowjet Federatiewe Sosialistiese Republiek").[6] In 1936 het die TSFSR ontbind in sy drie samestellende gebiede, onderskeidelik die Georgiese, Armeense en Azerbeidjanse SSR’e.

Armeense SSR[wysig]

As ’n republiek van die USSR is die Armeense SSr se vlag in 1936 aanvaar. Dit is baie soortgelyk aan die vlag van die Sowjetunie in dat dit ’n rooi vlag was met ’n hamer en sekel in die skildhoek. Daaronder het gestaan “H-Kh-S-H” in Armeensse skrif. Hierdie letters, in Wes-Armeens, staan vir “Haygagan Khorhurtayin Sodzialistakan Hanrabedutyun,” of die “Armeense Sosialistiese Sowjetrepubliek.” In die 1940’s is die vlag aangepas om die Oos-Armeens wat in die Republiek gepraat is, te akkommodeer. Die letters is verander na “H-S-S-R” vir “Hayastani Sovetakan Sotsialistikakan Respublika” in die Oos-Armeense uitspraak. In 1952 is ’n nuwe vlag bekendgestel. Die letters is geheel en al verwyder en ’n horisontale blou baan is in die middel aangebring.

Laat in Mei 1988, te midde van groeiende nasionalistiese spanning, het die nuwe leier van Armenië se kommunistiese party die vertoon van die verbande driekleur van die DRA in Jerewan toegestaan vir die eerste maal in sestig jaar.[7] ’n Jaar later, na die massabetoging vir Nagorno-Karabach waar die driekleur vertoon is, het hy amptelike erkenning daarvoor versoek.[8] Op 24 Augustus 1990 is amptelike erkenning aan die vlag gegee, ’n dag nadat die Armeense Opperste Sowjet die republiek se soewereiniteit verklaar het en die land hernoem het na die Republiek van Armenië. Op daardie tydstip, het Armenië net meer as ’n jaar van tevore sy formele onafhanklikheid van die USSR verklaar en die driekleur het die vlag van 1952 vervang.

Vorige vlae[wysig]

Simboliek[wysig]

Die kleure is gereeld verskillende betekenisse toegedig. Die rooi het byvoorbeeld vir die bloedvergieting deur die Armeense soldate in oorlog voorgestel, die blou het die Armeense lug voorgestel en die oranje die moed van die land.[9]

Die amptelike definisie van die kleure, soos vasgestel deur die Grondwet van die Republiek van Armenië is:

Die rooi stel die Armeense Hoogland, die Armeense volk se volgehoue stryd om oorlewing, die onderhouding van die Christelike geloof en Armenië se onafhanklikheid en vryheid voor. Die blou stel die wil van die Armeense volk om onder die vreedsame lug te woon. Die oranje stel die kreatiewe talent en hardwerkende aard van die Armeense volk voor.[10]

Ontwerp[wysig]

Kleure[wysig]

In 2012 het die Armeense Nasionale Instituut vir Standaarde (SARM) spesifikasies vir die samestelling en kleure van die nasionale vlag uitgereik:[11]

Kleurskema Rooi Blou Oranje
RGB-kleursisteem 217-0-18 0-51-160 242-168-0
CMYK 0-100-100-0 100-80-0-0 0-35-100-0
Heksadesimaal D90012 0033A0 F2A800
Pantone 485 286 1235

Gebruik[wysig]

Die vlag voor die Armeense ambassade in Washington, D.C.
Die Armeense vlag vorm die basis van die livrei van Armavia, hier gesien op een van die redery se Soechoi Superjets.

Die wetgewing van 2006 oor die Nasionale Vlag van Armenië vereis dat die vlag op die volgende openbare geboue gehys moet word:

  • Woonhuis van die President
  • Parlement
  • Regering
  • Grondwethof
  • Kantoor van die Openbare Beskermer
  • Sentrale Bank van Armenië
  • Ander regeringsgeboue

Die wet vereis ook dat die vlag halfstok moet hang op dae wanneer daar gerou word of gedurende roudienste. ’n Swart lint moet dan bo-aan die vlagpaal geplaas word; die lengte van die lint moet gelyk wees aan die lengte van die vlag. Die wapperende vlag moet in sy geheel, skoon en onverwelk gehys word; verder moet die onderste gedeelte van die vlag ten minste 2,5 meter van die grond af wees.[12]

Nasionale vlagdae[wysig]

Die dag van die Nasionale vlag van Armenië word jaarliks op 15 Junie gevier. Die dag is gekies om die rede dat die Armeense wet oor die Nasionale Vlag van Armenië op 15 Junie 2006 deurgevoer is.[13] Die dag van die Armeense driekleur is vir die eerste keer op 15 Junie 2010 in Jerewan gevier.[14]

Die daaglikse vertoon van die Armeense vlag word aangemoedig maar slegs wetlik vereis op die volgende dae:[15][16]

  • 1 en 2 Januarie – Nuwejaar
  • 6 Januarie – Kersfees
  • 8 Maart – Internasionale Vrouedag
  • 7 April – Dag van Moederskap en Skoonheid
  • 1 Mei – International Werkersdag
  • 9 Mei – Dag van Oorwinning en Vrede
  • 28 Mei – Eerste Armeense Republiekdag, 1918
  • 5 Julie – Grondwetdag, 1995
  • 21 September – Onafhanklikheidsdag, 1991
  • 7 Desember – Gedenkdag vir die Spitak-aardbewing, 1988

Invloed[wysig]

Die nasionale vlag word genoem in die “Mer Hayrenik”, die volksied van Armenië. Die tweede en derde strofes verwys spesifiek na die skepping van die nasionale vlag:

Die Mer Hayrenik
Մեր Հայրենիք, ազատ անկախ,
Որ ապրել է դարէ դար
Յուր որդիքը արդ կանչում են
Ազատ, անկախ Հայաստան։

Ահա եղբայր քեզ մի դրոշ,
Որ իմ ձեռքով գործեցի
Գիշերները ես քուն չեղա,
Արտասուքով լվացի։

Նայիր նրան՝ երեք գույնով,
Նվիրական մեր նշան
Թող փողփողի թշնամու դեմ
Թող միշտ պանծա Հայաստան։

Ամենայն տեղ մահը մի է
Մարդ մի անգամ պիտ մեռնի,
Բայց երանի՝ որ յուր ազգի
Ազատության կզոհվի։
Vertaling: Armeense Volkslied
Ons Vaderland, vry en onafhanklik
Wat vir eeue reeds bestaan,
Roep nou haar seuns op
na die vrye, onafhanklike Armenië

Hier is vir jou ’n vlag, my broer,
wat ek genaai het
deur die slapelose nagte,
en gebad het in my bloed.!

Kyk daarna, driekleurig,
Vir ons ’n waardevolle simbool.
Laat dit teen die vyand uitstraal
Dat u, Armenië, vir ewig heerlik is.

Dood is orals dieselfde,
’n Man sterf maar een keer,
Geseënd is hy wat sterf
Vir die vryheid van sy nasie.

Vlag van Nagorno-Karabach[wysig]

Vlag van Nagorno-Karabach
Vlag van  Nagorno-Karabach
Gebruik Nasionale vlag Nasionale vlag
Verhouding 1:2
Goedgekeur 2 Junie 1992[1]
Ontwerp ’n Horisontale driekleur in rooi, blou en oranje met ’n wit sigsagstyl chevron op die wapperkant.

Op 2 Junie 1992 het die selfverklaarde Republiek van Nagorno-Karabach, ’n de facto onafhanklike republiek in Suid-Kaukasië wat deur Azerbeidjan opgeëis word, ’n vlag aangeneem wat afgelei is van die vlag van Armenië met ’n wit patroon op die wapperkant toegevoeg. ’n Wit sigsagstyl chevron wat op die verste punt van die wapperkant begin en in die middel van die blou baan bymekaar kom. Die chevron is een derde van die lengte van die vlag lank.[17] Die wit patroon stel die huidige afsondering van Artsach (Nagorno-Karabach) van Armenië en hul aspirasie vir uiteindelike unifikasie met “die Moederland”.[18] Dit stel die Armeense erfenis, kultut en populasie van die omgewing voor. Dit stel ook Nagorno-Karabach voor as ’n afgesonderde gebied van Armenië deur die driehoekige vorm en die sigsag wat deur die vlag sny. Die patroon is ook soortgelyk aan die ontwerp wat op matte gebruik word. Die vlag se hoogte-breedteverhouding is 1:2, dieselfde as die Armeense driekleur.[17]

Vlag van die Pan-Armeense Spele[wysig]

Benewens die vlag van Nagorno-Karabach, het die vlag van Armenië ook die ontwerp van die vlag vir die Pan-Armeense Spele beïnvloed. In die middel van die ligblou vlag is ses ineengeskakelde ringe, afgelei van die Olimpiese Ringe. Die sesde is ’n oranje ring, wat Armenië voorstel, en is ineengeskakel met die blou en groen ringe. Bo die ringe is ’n vlam in die kleure van die Armeense vlag.[19]

Verwysings[wysig]

  1. 1,0 1,1 (en) Armenië”. Flags of the World. URL besoek op 20 Augustus 2013.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 (en) Die evolusie van die Armeense vlag”. Armenianheritage.com. URL besoek op 5 Januarie 2007.
  3. (ru) Закавказская Федерация (Transkaukasiese Demokraties-Federatiewe Republiek) (in Russies)”. Russiese Sentrum vir Vlagkunde en Heraldiek: 30 Mei 2003. URL besoek op 27 Desember 2006.
  4. (ru) Республика Армения (Republiek van Armenië)”. Russiese Sentrum vir Vlagkunde en Heraldiek: 28 Maart 2003. URL besoek op 9 Januarie 2006.
  5. (en) Armenië: Demokratiese Republiek (1918–1921)”. Flags of the World. URL besoek op 9 Januarie 2007.
  6. 6,0 6,1 (ru) Cоветская Армения (Sowjet Armenië)”. Russiese Sentrum vir Vlagkunde en Heraldiek: 14 November 2004. URL besoek op 20 Januarie 2007.
  7. (en) De Waal, Thomas. Black Garden: Armenia and Azerbaijan Through Peace and War, pp. 60-1. NYU Press, 2003, ISBN 0-8147-1945-7.
  8. (en) King, Sarah Sanderson & Cushman, Donald P. Political Communication: Engineering Visions of Order in the Socialist World, p. 102. SUNY Press, 1992, ISBN 0-7914-1201-6.
  9. (en) Armenië”. Vexilla Mundi. URL besoek op 2007-01-06.
  10. (en) Algemene inligting: afdeling die Vlag”. Regering van die Republiek van Armenië. URL besoek op 21 Oktober 2010.
  11. (hy) HST 50-2012 - Algemene Spesifikasies vir die vlag van die Republiek van Armenië (AM)”. (pdf) URL besoek op 18 Desember 2011.
  12. (hy) Die Wet van die Republiek van Armenië oor die nasionale vlag”. Armeense Regsinligtingstelsel. URL besoek op 28 Maart 2008.
  13. (en) Staatsvlagdagvieringe in Armenië”. URL besoek op 15 Junie 2010.
  14. (en) Yerevan Report: Armeense Vlagdag gevier op 15 Junie”. URL besoek op 16 Junie 2010.
  15. (en) Vlagdae van die Wêreld”. Flags of the World. URL besoek op 29 Desember 2006.
  16. (en) Aangaande Armenië”. Permanente Afvaardiging van Armenië van die Verenigde Nasies. URL besoek op 29 Desember 2006.
  17. 17,0 17,1 (en) Eienskappe van die staat”. Ministerie van Buitelandse Sake van Nagorno-Karabach. URL besoek op 9 Januarie 2007.
  18. (en) Vlag van Artsach / Nagorno-Karabakh”. Flags of the World. URL besoek op 9 Januarie 2007.
  19. (en) Armenië: Sportvlae”. Flags of the World. URL besoek op 9 Januarie 2007.

Eksterne skakels[wysig]

Commons-logo.svg
Wikimedia Commons het meer media verwant aan:
Vlae van Armenië (kategorie)


Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik vanuit die Engelse Wikipedia vertaal.