Gaan na inhoud

Kalmikië

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Republiek van Kalmikië
Хальмг Таңһч
Die ligging van Kalmikië in Rusland.
Die ligging van Kalmikië in Rusland.
Politieke status
Land Russiese Federasie
Federale distrik Suid
Ekonomiese streek Wolga
Stigting 9 Januarie 1957
Regering
Hoofstad Elista
Leier Aleksei Orlof
Amp President
Wetgewer Choeral
Bevolking
Sensus 2010
Totaal 289 481
Volgorde 78ste
Digtheid 3,8/km2
Stedelik 44,1%
Plattelands 55,9%
Statistiek
Oppervlakte 76 100 km2
Volgorde 41ste
Tydsone UTC+04:00
Registrasienommer 08
Amptelike tale Russies, Kalmikies
Webtuiste http://kalm.ru
Wapen en vlag
Wapen
Wapen

Portaal  Portaalicoon   Rusland

Kalmikië (ook Kalmoekië; Kalmikies: Хальмг Таңһч, Chalmg Tangchtsj; Russies: Республика Калмыкия, Respoeblika Kalmikija), is ’n outonome republiek (’n deelgebied van Rusland). Dit is geleë aan die Kaspiese See. Dit is die enigste gebied in Europa waar Boeddhisme die hoofgodsdiens is. Die hoofstad is Elista en die amptelike tale Russies en Kalmikies.

Geskiedenis[wysig | wysig bron]

Vroeë geskiedenis[wysig | wysig bron]

Die Kalmikiërs stam grotendeels van Mongoolse nomadiese volke wat hulle in die 17de eeu hier gevestig het. Binne 25 jaar word hulle onderdane van die Russiese tsaar. In ruil vir die beskerming van Rusland se suidelike grens kry hulle ’n jaarlikse toelae en toegang tot die markte van die Russiese grensgebiede. Die streek bereik die hoogtepunt van sy militêre en politieke mag onder Ajoeka Khan (1669–1724).

Ná Ajoeka Khan se dood word die streek ál minder onafhanklik en ’n groot deel van die bevolking begin wegtrek. Om dit stop te sit, neem Katharina die Grote hul onafhanklikheid weg en dra alle regeringsmag oor aan die goewerneur van Astrachan. Ná die Tweede Wêreldoorlog word groot dele van die bevolking deur Josef Stalin na Siberië verban. Omtrent die helfte keer ná sowat twintig jaar weer terug. Op 9 Januarie 1957 word die streek ’n outonome oblast en op 29 Julie 1958 ’n outonome republiek. Ná die val van die Sowjetunie behou dit sy status as outonome republiek.

Huidige beleid[wysig | wysig bron]

Die huidige president is sedert die verkiesings van 1993 die multimiljoenêr Kirsan Iljoemzjinof, wat voorsitter van die internasionale skaakfederasie FIDE is. Sy droom is om van Kalmikië ’n skaakparadys en onafhanklike staat te maak.

Iljoemzjinof het in 1994 die grondwet afgeskaf en die "diktatuur van die gesonde verstand" ingevoer. Dit beteken die president bepaal die beleid. Hy alleen kan mense aanstel en afdank. Volgens sy visie werk die mans, die vroue sorg vir die kinders, die kinders speel skaak en hy sorg vir die res.

Hy wil Kalmikië laat afskei van die Russiese Federasie en in plaas daarvan ’n "geassosieerde lid" laat word. Hy glo die republiek staan de facto reeds buite die federasie omdat dit geen geld meer uit die federale begroting kry nie, maar wel belasting betaal. Rusland staan dié planne teen.

Geografie[wysig | wysig bron]

In die suide grens Kalmikië aan Dagestan en in die noordooste aan Kazachstan. Sy binnelandse bure is Wolgograd-oblast (NW/N), Astrachan-oblast (N/NO/O), Dagestan (S), Stawropol-krai (SW) en Rostof-oblast (W). Die republiek bestaan hoofsaaklik uit steppe en woestyn.

Groot dorpe en stede[wysig | wysig bron]

Riviere[wysig | wysig bron]

Van die grootste riviere is:

Mere[wysig | wysig bron]

Kalmikië lê aan die Kaspiese See. Daar is net enkele mere in die republiek, onder meer:

Fauna[wysig | wysig bron]

Die republiek se wildlewe sluit die bekende saiga-wildsbok in. Die diere se habitat word beskerm in die Tsjorni Zemli-natuurreservaat.

Administratiewe rajons[wysig | wysig bron]

Naam Oppervlakte Bevolking (2021) Setel
Gorodowikofsk-rajon 1 099 km² 13 793 Gorodowikofsk
Iki-Boeroel-rajon 6 363 km² 9 596 Iki-Boeroel
Jasjalta-rajon 2 416 km² 14 660 Jasjalta
Jasjkoel-rajon 11 769 km² 14 845 Jasjkoel
Joesta-rajon 7 996 km² 9 346 Tsagan Aman
Kettsjeneri-rajon 6 548 km² 8 746 Kettsjeneri
Lagan-rajon 4 170 km² 18 549 Lagan
Maloderbetofski-rajon 3 666 km² 9 369 Malije Derbeti
Oktabjr-rajon 3 686 km² 7 878 Bolsjoi Tsarin
Prijoetnoje-rajon 3 110 km² 9 633 Prijoetnoje
Sarpa-rajon 3 738 km² 11 084 Sadowoje
Tselinni-rajon 5 258 km² 20 212 Troitskoje
Tsjernozemelski-rajon 14 192 km² 12 343 Komsomolski

Verwysings[wysig | wysig bron]

Hierdie artikel is merendeels vertaal vanaf die Nederlandse Wikipedia-artikel nl:Kalmukkië

Eksterne skakels[wysig | wysig bron]