Vlag van Bosnië en Herzegowina

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Jump to navigation Jump to search
Vlag van Bosnië en Herzegowina
Vlag van Bosnië en Herzegowina
Gebruik Nasionale vlag Nasionale vlag
Verhouding 1:2
Goedgekeur 4 Februarie 1998[1]
Ontwerp ’n Enkele blou veld met ’n geel reghoekige driehoek en sewe volledige vyfpuntige sterre en twee halwe vyfpuntige sterre
Ontwerp deur Mladen Kolobarić, die vlag is deur Carlos Westendorp as Hoë Verteenwoordiger geproklameer

Die nasionale vlag van Bosnië en Herzegowina vertoon ’n enkele blou baan met ’n geel reghoekige driehoek wat na onder wys op die wapperkant, ’n ent weg van die kant van die vlag, met sewe volledige wit vyfpuntige sterre en twee halwe sterre bo en onder aangrensend tot die skuinssy van die driehoek.

Geskiedenis[wysig | wysig bron]

Bosniese koninkryk van 1377 tot 1463[wysig | wysig bron]

Die vlag is gebaseer op die wapenskild van die Bosniese Kotromanić-dinastie van koning Tvrtko I van Bosnië en sy opvolgers. Die vlag van die middeleeuse Bosnië was wit met die wapenskild van die Kotromanić-dinastie in die middel. Dié wapenskild het bestaan uit ’n blou skild met ses goue fleurs-de-lis wat om ’n wit skuinsbalk vertoon is.

Wes-Herzegowina 1760[wysig | wysig bron]

Die groen vlag met die wit ster en sekelmaan wat na links wys is in die grensgebiede in die suidelike en westelike Herzegowina deur die Bosniakse landhere gebruik. Die vlag is oorwegend in oorloë gebruik. Die vlag was ook by die troepe van die Ejalet Bosnië gedurende die tweede beleg van Chotyn in Boekowina. Die grootte en rigting van die sekelmaan verskil van dié van die Ottomaanse vlag; die swaelstertwapperkant is ook verskillend en is nader aan sommige Wes-Europese vaandels en geuse.

Bosniese opstand van die 1830’s[wysig | wysig bron]

In die opstand gedurende die 1830’s onder leiding van Husein Gradaščević is die groen vlag met die geel ster en sekelmaan gebruik. Die doel van die opstand was vir Bosnië om outonomie van die Ottomaanse Ryk te verkry.

Bosniese Vilajet (1867–1908) en kortstondige onafhanklikheid van 1878[wysig | wysig bron]

Bosnië het in 1878 vir ’n kort wyle as onafhanklike nasie bestaan. Die vlag was soortgelyk aan die vlag wat gedurende die Bosniese opstand van die 1830’s gebruik is. Dit was ’n groen veld met ’n geel ster en sekelmaan waarvan die sekelmaan dunner as die opstandvlag was. Bosnië was in 1878 vir ’n paar maande onafhanklik na die onttrekking van die Ottomaanse troepe, maar is spoedig deur die Oostenryk-Hongare beset nadat ’n ooreenkoms in Berlyn deur die groot Europese moondhede bereik is. Die groen vlag is vir slegs twee maande gebruik.

Oostenryk-Hongaarse oorheersing[wysig | wysig bron]

Toe Oostenryk-Hongarye Bosnië en Herzegowina geannekseer het, is die vlag verander. Die Bosniese provinsie het ’n vlag met twee horisontale bane in rooi en geel gebruik terwyl die Herzegowina-provinsie ’n omgekeerde vlag gebruik het (twee horisontale bane in geel en rooi). Die wapenskild wat toe gebruik is, was dié van Stjepan Vukčić Kosača, ’n Bosniese edelman en hertog van die 14de eeu. Die oorspronklike middeleeuse wapenskild het ’n wit agtergrond met twee rooi bane bo in die skild gehad.

Demokratiese Federale Joego-Slawië (1942–1946)[wysig | wysig bron]

In 1945, na die Tweede Wêreldoorlog, het die rooi ster universeel amptelik geword. Dit finale vorm daarvan was met ’n vergrote ster met ’n geel fraiing. Die vlag is gewoonlik op amptelike geboue vertoon tesame met die vlag van die federale republiek en die vlag van die Joego-Slawiese Kommunistebond. Om hierdie rede is daar steeds talle geboue in die voormalige Bosnië en Herzegowina met ’n driepaal-vlaghouer. ’n Kleiner weergawe van die vlag het as burgerlike vaandel gedien terwyl ’n verlengde banierweergawe voor die Joego-Slawiese parlement vertoon is.

Joego-Slawiese tydperk (1946–1992)[wysig | wysig bron]

Die Sosialistiese Republiek Bosnië en Herzegowina in die kommunistiese Joego-Slawië het ’n vlag gebruik waar die Joego-Slawiese vlag in die skildhoek vertoon is terwyl die res van die vlag ’n rooi veld was wat die sosialisme en kommunisme in Joego-Slawië voorgestel het. Hierdie vlag is soortgelyk aan die vlae van Sowjetunie en China.

Onafhanklike Republiek Bosnië en Herzegowina (1992–1998)[wysig | wysig bron]

Ontwerp is in verlede gebruik maar sedertdien laat vaar ’n Begraafplaas in Mostar waar die vlae van die weermag (links), die land en die republiek vertoon word

Bosnië en Herzegowina het op 6 April 1992 sy onafhanklikheid van die Joego-Slawië en daarmee saam ’n nuwe vlag verky. Die gekose vlag het die wapenskild van die konings van die Bosniese Kotromanić-dinastie, wat van 1377 tot 1463 oor die gebied wat tans Bosnië en Herzegowina en Dalmasië is, regeer het. Dié wapenskild het bestaan uit ’n blou skild met ses goue lelies (die Lilium bosniacum wat inheems aan die gebied is) wat om ’n wit skuinsbalk vertoon word.

Die vlag wat in 1992 gekies is, het ’n wit veld met die Bosniese lelie in die middel. Hoewel die nie meer die amptelike staatsvlag is nie, word dit steeds nieamptelik as etniese vlag deur Bosniake gebruik[2] by sokkerwedstryde, as deel van politieke byeenkomste en ander dergelike funksies.[3]

Bosnië en Herzegowina na die Dayton-akkoord[wysig | wysig bron]

Die Bosniese Serwiërs wat na die ondertekening van die Verdrag van Dayton in Bosnië en Herzegowina gewoon het, het die vlag met die ses fleurs-de-lis beskou as slegs verteenwoordigend van die Bosniake (d.w.s. Bosniese Moslems) van Bosnië en Herzegowina. Die vlag van die staat is eindelik verander na die huidige vlag. Die huidige vlag is deur die Hoë Verteenwoordiger vir Bosnië en Herzegowina bekendgestel nadat die parlement van Bosnië en Herzegowina nie op ’n algemeen aanvaarbare oplossing kon besluit nie. Buiten die kleure bevat die huidige vlag geen historiese of ander verwysings na die Bosniese staat nie.[2] Die vlag word baie selde in die Serwiese Republiek waargeneem[2] omdat die inwoners aldaar verkies om die streeksvlag of die Serwiese vlag te vertoon.[2] Sommige Bosniake het ’n weersin in of geen besondere voorliefde nie vir die die vlag, en verkies òf die voormalige Bosniese nasionale vlag wat van 1992 tot 1998 gebruik is (en wat deur sommige Bosniake as ’n etniese vlag gebruik word)[2] òf die voormalige vlag van Joego-Slawië.[2]

Vorige vlae[wysig | wysig bron]

Ontwerp[wysig | wysig bron]

Kleure[wysig | wysig bron]

’n Wapperende vlag van Bosnië en Herzegowina

Die kleurskema word hieronder gelys:

Kleurskema Blou Geel
Heksadesimaal #001489 #FFCD00
RGB 0-20-137 255-205-0
CMYK 100-87-0-20 0-10-98-0
Pantone Refleks Blou C 116 C

Ander vlae[wysig | wysig bron]

Voorgestelde vlae[wysig | wysig bron]

Die eerste vlag wat voorgestel is in die eerste stel voorstelle was die ‘Tsjeg-patroon’, soortgelyk aan die vlag van Tsjeggië. Dit was bedoel om al drie samestellende nasies van Bosnië en Herzegowina te verteenwoordig. Die volgende voorstel was die ‘louriertak’. Dit is gebaseer op die ligblou vlag van die Verenigde Nasies. Dit sou slegs een goue olyftak in die middel bevat (wat 30° antikloksgewys gedraai is), wat van die embleem van die Verenigde Nasies afgelei is. Die derde voorstel was die ‘kaart’-voorstel. Dit sou ook die ligblou van die Verenigde Nasies gebruik waarop die silhoeët van Bosnië en Herzegowina voorgestel sou word. Geen amptelike teks wat die kleur van die silhoeët spesifiseer is ooit gepubliseer nie, maar dit sou waarskynlik wit wees.

Die tweede stel voorstelle het vlae bevat wat geheel Bosnië en Herzegowina verteenwoordig het. Die eerste vlagontwerp was ’n diagonaalgebaande driekleur in rooi, wit en blou (ander kleure maar in dieselfde patroon as die vlag van die Republiek van die Kongo). In die middel sou ’n blou kaart met geel fraiing van Bosnië en Herzegowina wees in ’n sirkel van 10 vyfpuntige goue sterre. Die vlag sou ’n verhouding van 1:2 hê. Die tweede voorgestelde vlag is soortgelyk aan die eerste behalwe dat daar 12 sterre is, soos die vlag van Europa ook het. Die derde ontwerp het verskil van die eerste twee in dat die wit baan breër gemaak is en die hoek van die diagonale bane nie 45° was nie. Op die wit baan was ’n geel kaart van Bosnië en Herzegowina binne ’n groen olyftakkrans. Dit olyftakke is afkomstig van die vlag van die Verenigde Nasies. Die vierde voorstel het dieselfde embleem as die derde behou maar in ’n horisontale driekleur, soortgelyk aan die vlag van die voormalige Joego-Slawië.

Carlos Westendorp se eerste voorstel was soortgelyk aan die huidige vlag met die groot verskil in die skakering van blou, wat dieselfde was as dié van die Verenigde Nasies. Die tweede voorstel was ’n ligblou vlag (van die Verenigde Nasies) met 5 horisontale bane afwisselend in geel en wit met die geel bane wat uit die vlagpaalkant kom tot tweederdes die breedte van die vlag en die wit bane dieselfde maar vanuit die wapperkant. In die derde voorstel was daar vyf bane in geel en wit afwisselend soos in die tweede voorstel met die wit bane wat korter word na onder. Westendorp het uiteindelik op sy eerste voorstel besluit met die skakering van blou wat aanpebas is na ’n skakering wat aan die vlag van die Europese Unie herinner.[2]

Verwysings[wysig | wysig bron]

  1. (en) "Bosnië en Herzegowina". Flags of the World. Besoek op 28 Desember 2020.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 2,6 (en) Lakic, Mladen (6 Desember 2017). "Bosnië se 'buitelandse' vlag lok steeds gemengde reaksie". Balkan Insight. Besoek op 22 Januarie 2019.
  3. (en) Obad, Kemal (23 November 2015). "Geopolitiese belangrikheid van Bosnië-Herzegowina in globale verhoudinge". Daily Sabah. Turkey. Besoek op 12 Januarie 2019.

Eksterne skakels[wysig | wysig bron]