Bitterfontein

in Wikipedia, die vrye ensiklopedie
Jump to navigation Jump to search
Bitterfontein
Ligging van Bitterfontein op 'n kaart (Wes-Kaap)
Bitterfontein
Bitterfontein
 Bitterfontein se ligging in Wes-Kaap
Koördinate: 31°02′10″S 18°15′58″O / 31.03611°S 18.26611°O / -31.03611; 18.26611Koördinate: 31°02′10″S 18°15′58″O / 31.03611°S 18.26611°O / -31.03611; 18.26611
Land Vlag van Suid-Afrika Suid-Afrika
Provinsie Wes-Kaap
Distrik Weskus
Munisipaliteit Matzikama
Oppervlak[1]
 - Dorpie 39,90 km²  (15,4 vk m)
Bevolking (2011)[1]
 - Dorpie 986
 - Digtheid 25/km² (64,7/myl2)
Rasverdeling (2011)[1]
 • Blank 4.7%
 • Indiër/Asiër 0.4%
 • Kleurling 91.2%
 • Swart 3.5%
 • Ander 0.2%
Taal (2011)[1]
 • Afrikaans 97.4%
 • Xhosa 1.3%
 • Ander 1.2%
Poskode (strate) 8200
Poskode (posbusse) 8200
Skakelkode(s) 027

Bitterfontein is 'n baie klein dorpie in die noordweste van die Wes-Kaap aan die N7 nasionale pad tussen Kaapstad en Windhoek, net suid van die Noord-Kaapse grens en 14 km noord van Nuwerus. Die spoorlyn van Kaapstad na Namakwaland kom by Bitterfontein tot 'n skielike einde.

Bouwerk aan 'n smalspoorlyn is in 1869 van die kopermyn op Okiep na die uitvoerhawe Port Nolloth begin nadat die koppererts voorheen per ossewa daarheen vervoer is. Dié spoorlyn is in 1876 voltooi. Dit is tot 1941 gebruik toe die diens gestaak is weens mededinging van padvervoer. Intussen het die spoorweg uit die Kaap Bitterfontein in 1927 bereik nadat dit in 1926 tot op Lutzville voltooi is. Die Suid-Afrikaanse Spoorweë (SAS) het dadelik sy pas gestigte Padvervoerdiens tussen Bitterfontein en Springbok ingestel omdat sir William Hoy (SAS se hoof van 1910 tot 1929) juis toe besef het dis goedkoper om paddienste na afgeleë plekke te in te stel as om die spoorweg daarheen te verleng. Ook het die padvervoerdiens die voordeel gehad dat dit vrygeskeld is van voertuiglisensies (dis eers in 1990 ingestel).

Ondanks dié toegif was die Padvervoerdiens tussen Bitterfontein en Springbok onekonomies; dus is dit in 1930 beëindig. 'n Springbokse motorhawe-eienaar, Joe Jowell, het gevolglik met J.D. du Plessis saamgespan en Jowells Transport gestig. Hul eerste voertuig was 'n ou Buick-motorkar wat in 'n vragmotor omskep is. Dié twee sakemanne het besef die Namakwalandse Spoorweg sou kwesbaar wees vir 'n alternatiewe uitvoerroete per vragmotor tot op Bitterfontein en van daar per spoor tot in Tafelbaai. Kort voor lank het hulle 'n vloot vragmotors in bedryf gehad wat eindelik al die Namakwalandse Spoorweg se sake kon afrokkel omdat net twee van Jowells se voertuie voldoende was om 'n hele Namakwalandse trein se vrag te vervoer. Jowells het eindelik die maatskappy Trencor geword, wat op sy beurt baie van Spoornet se algemene sake afgeneem het.[2]

Een van die wêreld se grootste treinrooftogte het in 1931 hier plaasgevind toe £80 000 se diamante uit 'n possak verdwyn het.

Bitterfontein het sedert 1971 sy eie munisipaliteit gehad, maar dit is met die nuwe munisipale bedeling in 2000 afgeskaf. Sedertdien word Bitterfontein deur die Matzikama Plaaslike Munisipaliteit, deel van die Weskus-distriksmunisipaliteit, geadministreer.

Die dorpie Rietpoort is sowat 25 km wes; slegs bereikbaar per grondpad.

Sien ook[wysig | wysig bron]

Eksterne skakels[wysig | wysig bron]

Verwysings[wysig | wysig bron]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 Hoofplek Bitterfontein”. Sensus 2011.
  2. (en) Soul of a Railway. URL besoek op 5 Februarie 2017.