National Freedom Party
| National Freedom Party | |
| NFP | |
| Gestig | 25 Januarie 2011 |
|---|---|
| Ideologie | Populisme |
| Nasionale affiliasie | Geen |
| Internasionale affiliasie | Geen |
| Amptelike kleure | Oranje |
| Webblad | www |
Die National Freedom Party is 'n politieke party in Suid-Afrika. Die party is op 25 Januarie 2011 deur die voormalige nasionale voorsitter van die Inkatha-Vryheidsparty, Zanele kaMagwaza-Msibi, gestig.
Die party is in Durban se stadsaal gestig met die oog op die Munisipale Verkiesing van 2011 met hulle fokus op KwaZulu-Natal.[1]
Geskiedenis
[wysig | wysig bron]In die munisipale verkiesing van 2011 het die NFP 2,4% van die stemme in Suid-Afrika ontvang,[2] en 10,4% van die stemme in die provinsie KwaZulu-Natal. [3] Dit het 'n meerderheid van die setels in die eDumbe Plaaslike Munisipaliteit en 'n pluraliteit in die Nongoma Plaaslike Munisipaliteit gewen. Na die algemene verkiesing van 2014 in Suid-Afrika is die party se leier, Magwaza-Msibi, aangestel in die posisie van Adjunkminister van Wetenskap en Tegnologie.[4] Die party is gediskwalifiseer om aan die munisipale verkiesing van 2016 deel te neem omdat dit nie die verkiesingsfooi aan die Onafhanklike Verkiesingskommissie betaal het nie.[5]
Die party het aan die algemene verkiesing van 2019 deelgeneem en hul steunvlakke het gedaal.[6] Die party het vier setels in die Nasionale Vergadering verloor, wat hul totaal van slegs twee setels te staan bring. In KwaZulu-Natal het die party se steun aansienlik verminder. Die party het vyf setels in die provinsiale wetgewer verloor, maar het daarin geslaag om 'n enkele setel te wen, beset deur die party se Nasionale Organiseerder, Cynthia Mbali Shinga. Magwaza-Msibi is nie heraangestel in die kabinet nie en het op 20 Junie 2019 as LP bedank, met verwysing na haar voorneme om die party te herbou.[7]
Op 6 September 2021, kort voor die 2021 Suid-Afrikaanse munisipale verkiesings, is Magwaza-Msibi oorlede aan 'n COVID-19-verwante hartstilstand.[7][8]
Die party het 170 616 stemme, 0,56% van die nasionale totaal, in die verkiesings gewen en een munisipaliteit wat dit voorheen in 2011 tot 2016 bestuur het, teruggekry, die eDumbe Plaaslike Munisipaliteit.[7]
'n Partykonferensie het Ivan Rowan Barnes as president en Teddy Thwala as sekretaris-generaal in Desember 2023 verkies. Die verkiesing is betwis deur voormalige sekretaris-generaal Canaan Mdletshe.[9]
Voor die 2024 Suid-Afrikaanse algemene verkiesing het Thwala en Barnes stry gekry. Thwala het probeer om die indiening van die kieslyste aan die Onafhanklike Verkiesingskommissie in die Pietermaritzburg Hooggeregshof te stop, maar het misluk.[10] Thwala is in November 2024 ontslaan.[11]
Alhoewel die party al sy nasionale setels in die 2024-verkiesing verloor het, het dit een setel in die KwaZulu-Natal Wetgewer behou. Die party se enkele setel was deurslaggewend in koalisiebesprekings, met die grootste party, uMkhonto weSizwe, ondersteun deur die Economic Freedom Fighters wat 39 setels besit, en die Inkatha Freedom Party, African National Congress en Demokratiese Alliansie wat gesamentlik 40 besit. Die NFP het laasgenoemde ondersteun, wat die koalisie 'n meerderheid van 41 setels in die 80-setel wetgewer gegee het.
In Junie 2025 het Barnes probeer om Mbali Shinga, die party se enigste LUR in KwaZulu-Natal, uit te dryf, met Barnes in die posisie om haar te vervang.[12] Shinga het haar posisie behou na 'n regsgeding.[13]
Verkiesingsresultate
[wysig | wysig bron]Nasionale verkiesings
[wysig | wysig bron]
| ██ 0–20% ██ 20–40% ██ 40–60% | ██ 60–80% ██ 80–100% |
| Verkiesing | Stemme | % | Setels |
|---|---|---|---|
| 2024 | 19 397 | 0,12% | 0 |
| 2019[14] | 61 220 | 0,35% | 2 |
| 2014[15] | 288 742 | 1,57% | 6 |
Provinsiale verkiesings
[wysig | wysig bron]| Verkiesing | Oos-Kaap | Vrystaat | Gauteng | KwaZulu-Natal | Limpopo | Mpumalanga | Noordwes | Noord-Kaap | Wes-Kaap | |||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| % | Setels | % | Setels | % | Setels | % | Setels | % | Setels | % | Setels | % | Setels | % | Setels | % | Setels | |
| 2024 | 0,03% | 0/30 | 0,03% | 0/80 | 0,56% | 1/80 | 0,04% | 0/51 | ||||||||||
| 2019 | 0,03% | 0/63 | 0,03% | 0/30 | 0,07% | 0/73 | 1,57% | 1/80 | 0,01% | 0/49 | 0,12% | 0/30 | 0,06% | 0/33 | 0,04% | 0/30 | 0,11% | 0/42 |
| 2014[15] | 0,16% | 0/63 | 0,11% | 0/30 | 0,47% | 0/73 | 7,31% | 6/80 | 0,04% | 0/49 | 0,75% | 0/30 | 0,15% | 0/33 | 0,03% | 0/30 | 0,04% | 0/42 |
Munisipale verkiesings
[wysig | wysig bron]| Verkiesing | Stemme | % |
|---|---|---|
| 2021[16] |  170 616 |
0,56% |
| 2016[17] |  5 224 |
0,01% |
| 2011 | 644 917 | 2,4% |
Weggebreekpartye
[wysig | wysig bron]'n Aantal klein partye het van die NFP weggebreek, insluitend die Abantu Batho Congress, die African People's Movement, gevorm deur voormalige voorsitter Vikizitha Mlotshwa, en die National People's Front, gevorm deur voormalige nasionale adjunkvoorsitter Bheki Gumbi.[18]
Voormalige NFP-parlementslid Munzoor Shaik Emam het by die Allied Movement for Change aangesluit en as partyleier oorgeneem.[19]
Sien ook
[wysig | wysig bron]Verwysings
[wysig | wysig bron]- ↑ (en) "Breakaway party to contest KZN wards". Besoek op 25 Januarie 2011.
- ↑ "Results Summary - All Ballots: All Provinces" (PDF). Independent Electoral Commission. 25 Mei 2011. Besoek op 26 Mei 2011.
- ↑ "Results Summary - All Ballots: KwaZulu-Natal" (PDF). Independent Electoral Commission. 25 Mei 2011. Besoek op 26 Mei 2011.
- ↑ "Parliament of the Republic of South Africa - Parliament of South Africa". Geargiveer vanaf die oorspronklike op 7 Februarie 2017. Besoek op 8 Oktober 2014.
- ↑ Mthetwa, Bongani (21 Julie 2016). "NFP in last-ditch court bid to contest local government elections". Business Day Live. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 27 November 2020. Besoek op 9 Augustus 2016.
- ↑ "NFP admits defeat, but 'humbled' by continued support". The Citizen. 9 Mei 2019. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 22 Maart 2020. Besoek op 22 Maart 2020.
- 1 2 3 Mkhwanazi, Siyabonga (21 Junie 2019). "Magwaza-Msibi to focus on 'building NFP', as she resigns as MP". The Citizen. Besoek op 22 Maart 2020.
- ↑ "National Freedom Party leader Zanele kaMagwaza-Msibi dies". News24 (in American English). Besoek op 5 November 2022.
- ↑ "NFP leadership squabbles continue". SABC. 18 Desember 2023.
- ↑ "NFP factions in unity talks, but Barnes Thwala at odds". IOL. 2 April 2024.
- ↑ Mavuso, Sihle (19 November 2024). "KwaZulu-Natal GPU Member Party Fires Its Secretary-General - African Times" (in American English). Besoek op 10 Desember 2025.
- ↑ Maliti, Soyiso. "KZN government's Achilles heel flares up again as NFP ousts its sole MEC in province". News24 (in American English). Besoek op 14 Junie 2025.
- ↑ Phungula, Willem. "NFP's Mbali Shinga challenges party president's authority in court". IOL (in Engels). Besoek op 10 Desember 2025.
- ↑ "This is how many MPs each party can send to Parliament" (in Engels). News24. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 8 November 2019. Besoek op 11 Mei 2019.
- 1 2 "2014 National and Provincial Elections Results – 2014 National and Provincial Election Results" (in Engels). elections.org.za. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 15 September 2019. Besoek op 13 Oktober 2016.
- ↑ "Results Summary – All Ballots" (PDF) (in Engels). elections.org.za. Besoek op 6 November 2021.
{{cite web}}: AS1-onderhoud: url-status (link) - ↑ "Results Summary – All Ballots" (PDF) (in Engels). elections.org.za. Geargiveer (PDF) vanaf die oorspronklike op 19 Junie 2019. Besoek op 13 Oktober 2016.
- ↑ "Upcoming municipal elections sees an increase of small parties". connectradio.co.za (in Engels). Geargiveer vanaf die oorspronklike op 7 Desember 2023. Besoek op 6 Desember 2023.
- ↑ Makhafola, Gertrude (20 April 2024). "NFP dispels tribalism, calls for unity 'guided by the spirit of Sankara'". The Citizen.
Eksterne skakels
[wysig | wysig bron]- (en) Amptelike webwerf Geargiveer 25 Mei 2014 op Wayback Machine