M.E.R.

vanuit Wikipedia, die vrye ensiklopedie.

Maria Elizabeth Rothmann (M.E.R.) (28 Augustus 1875 – 7 September 1975) was 'n Afrikaanse skrywer, en 'n medestigter van die Voortrekkerbeweging. Haar grootste bydrae tot die Afrikaanse letterkunde is 'n eties-didaktiese, kultuurhistoriese blik op 'n vervloë Afrikaanse samelewing.

[wysig] Biografie

Sy is op Swellendam gebore, in die eertydse Kaapprovinsie. Sy is een van die eerste Suid-Afrikaanse vroue om aan 'n universiteit te studeer. Sy verwerf n B.A.-graad aan die Suid-Afrikaanse kollege in Kaapstad. Op 22-jarige ouderdom begin sy werk as onderwyseres, eers in Johannesburg en later in Grahamstad en toe weer op Swellendam. Sy trou op 18 September 1902 met Herbert Charles Gordon Oakshott,'n skoolhoof terwyl sy in Grahamstad woon. Uit die huwelik word James Rothmann (later Jacobus of Koos) in 1903 en Anna in 1904 gebore. Die egpaar skei op 4 Julie 1911.

M.E.R. se skryfloopbaan begin in 1918 in die Laeveld. Sy raak ook betrokke by die joernalistiek – sy werk eers vir Die Boerevrou (vanaf 1920 tot 1922) in Pretoria en daarna Die Burger (vanaf 1922 tot 1928) in Kaapstad. Sy word laasgenoemde se eerste vroueredaktrise. In 1928 word sy ook die organiserende sekretaresse van die A.C.V.V. (Afrikaanse Christelike Vrouevereniging). Sy reis dwarsdeur die land in die A.C.V.V. se ondersoek na die armblankevraagstuk.

In 1929 word sy die medestigter van die Voortrekkerbeweging en later ook die ondervoorsitter van die Kaaplandse Nasionale Party. Sy dien ook in die Carnegie-kommissie. In 1938 word ’n Carnegie-beurs aan haar toegeken en sy besoek met behulp hiervan die VSA.

Sy ontvang die Hertzogprys in 1953 vir haar oeuvre van prosa-werk. In 1961 ontvang sy die Scheepersprys vir Jeugliteratuur vir Die tweeling trek saam. In 1970 ontvang sy die Tienie Holloway-medalje vir Kleuterliteratuur vir Karlien en Kandas.

Sy ontvang twee eredoktorsgrade, een van die Universiteit van Kaapstad in 1951 en een van die Universiteit van Suid-Afrika in 1973; onder andere vir haar bydrae op maatskaplike gebied. Tien dae na haar honderdste verjaarsdag, sterf sy in haar huis Kom nader op Swellendam.

[wysig] Bibliografie

• Kinders van die Voortrek -- 1920.
• Die Sokka-boek: stories van 'n skaaphond -- 1926.
• Vanmelewe: stories van die voorouers -- 1926.
• Onweershoogte en ander verhale -- 1927.
• Die kammalanders -- 1928.
• Die oorwinnaar: verhale van President Steyn; bymekaargemaak deur M.E.R. -- 1929.
• Jong dae: 'n meisies-storie -- 1933.
• Sokka se plaas -- 1933.
• Na vaste gange -- 1944.
• Drie vertellings -- 1944.
• Uit en tuis -- 1946.
• Stoute bengel: 'n verhaal uit die lewe -- 1947.
• Die eindelose waagstuk -- 1948.
• Die gewers -- 1950.
• Goedgeluk -- 1958.
• The drostdy at Swellendam (met A. Rothmann) -- 1960.
• Die tweeling trek saam -- 1960.
• Kom nader; bloemlesing uit die werk van M.E.R. -- 1965.
• So is onse maniere -- 1965.
• Vroue wat Jesus geken het -- 1965.
• Karlien en Kandas -- 1969.
• My beskeie deel; 'n outobiografiese vertelling -- 1972.
• Familiegesprek: briewe aan haar dogter -- 1976.
• Van naby gesien: ’n keur uit die kortkuns van M.E.R. (saamgestel deur Elize Botha) -- 1976.
• ’n Kosbare erfenis: briewe 1916-1975 (saamgestel deur Alba Bouwer, Anna Rothmann en Rykie van Reenen -- 1977.
• M.E.R.-versebundel (saamgestel deur Carl Lohann, musiek deur Awie van Wyk, illustrasies deur Ina Pfeiffer) -- 1985.

[wysig] Bron

• Verwerk vanaf M.E.R..