Sint Petersburg

vanuit Wikipedia, die vrye ensiklopedie.

Spring na: navigasie, soek

Sint Petersburg (Санкт-Петербург)
Bo: Die Engelse Oewer; Die Petrus-en-Paulus-fort Middel: Die Winterpaleis; Peterhof Onder: Nefski-prospekt in die aand.
Koördinate	59°56′N 30°16′O
Land	Russiese Federasie
Status	Munisipaliteit met subjekstatus
Distrik	Noordwestelike Rusland
Oppervlakte	1 146,2 km²
Hoogte bo seespieël	3 – 175 m
Bevolking	4 848 000 (2010)
Bevolkingsdigtheid	4 229,6 / km²
Goewerneur (burgemeester)	Georgi Poltaftsjenko
Gestig	27 Mei 1703
Word Russiese hoofstad	8 Mei 1713
Hernoem tot Petrograd	31 Augustus 1914
Moskou word hoofstad	1918
Hernoem tot Leningrad	26 Januarie 1924
Weer Sint Petersburg	1 November 1991
Stadswapen	Stadsvlag

Sint Petersburg (Russies: Санкт-Петербург) is ’n stad en federale subjek van Rusland. Dis geleë in die Noordwestelike Federale Distrik aan die Newa-rivier oos van die Golf van Finland. Die stad se vorige name was Petrograd (Russies: Петроград) en Leningrad (Russies: Ленинград).

Sint Petersburg is op 27 Mei 1703 gestig deur Pieter die Grote van die Russiese Ryk en was langer as tweehonderd jaar (1712-1728, 1732-1918) die land se hoofstad. Dit is naas Moskou die grootste stad in Rusland en naas Moskou, Londen en Parys die grootste stad in Europa. Dis een van Europa se vernaamste wetenskap-, kultuur- en nywerheidsentrums en ’n belangrike hawe aan die Baltiese See.

Die historiese sentrum is 'n Unesco-wêrelderfenisgebied.

Inhoud

1 Geskiedenis
- 1.1 Beleg van Leningrad
- 1.2 Moderne geskiedenis
2 Die naam
3 Verwysings
4 Eksterne skakels

[wysig] Geskiedenis

Die Bronsruiter, ’n monument ter ere van Pieter die Grote

Pieter die Grote het Sint Petersburg op 27 Mei 1703 gestig nadat hy die grondgebied van Swede verower het. Hy het dit beskou as sy "venster op die Weste".

Die weer, geografie en haglike omstandighede het hul tol geëis met die bou van die stad. Duisende dwangarbeiders is jaarliks na die gebied vervoer, dikwels onder bewaking en selfs vasgeketting om ontsnapping te voorkom. Baie het agter ontsnap en talle ander is aan siektes en weens blootstelling aan die elemente dood. Die dodetal tydens die boutydperk van 18 jaar word op tot 100 000 geskat.

In 1712 het Pieter Sint Petersburg sy nuwe hoofstad gemaak. Die stad het veral floreer onder die bewind van twee van die magtigste vroue in die Russiese geskiedenis – Pieter se dogter keiserin Elisabeth (1740-1762) en keiserin Katharina die Grote (1762-1796). Talle paleise en ander indrukwekkende geboue is in hul tyd laat bou.

[wysig] Beleg van Leningrad

In die Tweede Wêreldoorlog is die stad byna 900 dae lank deur Duitse troepe onder bevel van generaal-veldmaarskalk Wilhelm Ritter beleër. Tydens die beleg van Leningrad tussen 8 September 1941 en 27 Januarie 1944 het die Duitse Weermag op bevel van Adolf Hitler geen poging onderneem om die stad in te neem nie, maar van die res van die land afgesny. In die koudste wintermaande kon kosvoorraad oor die bevrore Ladogameer ingesmokkel word, maar die res van die tyd was daar ’n groot hongersnood, en tot 'n miljoen mense is na raming in hierdie tyd dood.

Op 23 September 1941 het die Opperkommando van die Duitse Weermag 'n geheime bevel ontvang: „Der Führer ist entschlossen, die Stadt Petersburg vom Erdboden verschwinden zu lassen. Es besteht nach der Niederwerfung Sowjetrusslands keinerlei Interesse am Fortbestand dieser Großsiedlung.“ ("Die Führer is vasbeslote om die stad Petersburg van die aardbodem te verdelg. Ná die oorwinning oor Sowjetrusland is daar geen behoefte meer om hierdie groot nedersetting te laat voortbestaan nie.")

Vanaf die lente van 1942 was die NS-bewind van plan om die historiese gewes Ingermanland, waarvan Leningrad deel uitgemaak het, volgens die Generalplan Ost te annekseer en Duitse setlaars in die gebied te vestig. Hierdie plan sou op die volksmoord aan sowat drie miljoen inwoners van Leningrad uitgeloop het vir wie by hierdie Neuordnung des Ostraums ("Herordening van gebiede in die Ooste") geen plek meer was nie. Vir sy heldhaftige verdediging het die stad later die eretitel Heldestad van die Sowjetunie gekry.

[wysig] Moderne geskiedenis

Vandag is Sint Petersburg met sy argitektuur uit die agttiende en negentiende eeu, sy talle kanale, lang reguit strate, tuine, parke en paleise ’n groot trekpleister vir toeriste. Daar is ook talle nywerhede, onder meer staal, chemie en masjienbou. Dis die setel van die Russiese Akademie vir Wetenskappe en het drie universiteite en ’n konservatorium. Daar is sowat 120 museums, waaronder die enorme Hermitage, en 18 teaters, waaronder die Marinskiteater. Sedert 1955 is daar ook ’n moltreinstelsel.

Wladimir Lenin het in 1918 die hoofstad teruggeskuif na Moskou. Dit sou eers net tydelik wees, maar Moskou is vandag steeds die hoofstad van Rusland.

[wysig] Die naam

Pieter die Grote het die stad genoem na sy beskermheilige, die apostel Petrus. Die naam was aanvanklik die Nederlandse Sankt-Pieterburch, maar is kort na die stad se stigting in die Duitse Sankt-Peterburg verander. Ná die uitbreek van die Eerste Wêreldoorlog is die stad herdoop tot die Russiese Petrograd en ná Wladimir Lenin se dood tot Leningrad. Ná die verbrokkeling van die Sowjetunie het die stad op 6 September 1991 weer sy ou naam teruggekry. Die distrik is egter steeds bekend as die Leningrad-oblast.

[wysig] Verwysings

Peterhof

Die Katharina-paleis

Нежиховский Р. А. Река Нева и Невская губа, Leningrad, Гидрометеоиздат, 1981.
Oleg Kobtzeff, "Espaces et cultures du Bassin de la Neva: représentations mythiques et réalités géopolitiques", in-Saint-Petersbourg: 1703-2003, Actes du Colloque international, Université de Nantes, Mai 2003, ouvrage coordonné par Walter Zidaric, CRINI, Nantes, 2004. ISBN 2-9521752-0-9
Dmitri Volkogonov Stalin: Triumph and Tragedy, 1996, ISBN 0761507183
Edvard Radzinsky Stalin: The First In-depth Biography Based on Explosive New Documents from Russia's Secret Archives, 1997, ISBN 0385479549
Stalin and the Betrayal of Leningrad by John Barber: [1]
Acton, Edward, Vladimir Cherniaev, and William G. Rosenberg, eds. A Critical Companion to the Russian Revolution, 1914-1921 (Bloomington, 1997)
Edward Acton Rethinking the Russian Revolution 1990 Oxford University Press ISBN 0713165308
Voline The Unknown Revolution Black Rose Books
Pipes, Richard. The Russian Revolution (New York, 1990)
Figes, Orlando. A People's Tragedy: The Russian Revolution 1891-1924, : ISBN 0-14-024364
Reed, John. Ten Days that Shook the World. 1919, 1st Edition, published by BONI & Liveright, Inc. for International Publishers. Transcribed and marked by David Walters for John Reed Internet Archive. Penguin Books; 1st edition. June 1, 1980. ISBN 0-14-018293-4.