Egipte
|
|||||
| Volkslied: Biladi, Biladi, Biladi | |||||
| Hoofstad | Kaïro | ||||
| Grootste stad | Kaïro | ||||
| Amptelike tale | Arabies | ||||
| Regering | Republiek N.N. Ahmad Schafiq |
||||
| Onafhanklikheid
Onafhanklikheid
|
Vanaf die Verenigde Koninkryk 28 Februarie 1922 |
||||
| Oppervlakte - Totaal - Water (%) |
1 002 450 km2 (30ste) |
||||
| Bevolking - 2010 skatting - Digtheid |
78 737 000 (16ste) 82,3 / km2 (120ste) |
||||
| BBP (KKP) - Totaal - Per capita |
2009 skatting |
||||
| Geldeenheid | Pond (EGP) |
||||
| Tydsone - Somertyd |
+2 (UTC+3) +3 (UTC+2) |
||||
| Internet-TLD | .eg | ||||
| Skakelkode | +20 | ||||
Die Arabiese Republiek Egipte (Arabies: جمهوريّة مصرالعربيّة, Dschumhūriyyat Misr al-ʿarabiyya), algemeen bekend as Egipte (Arabies: مصر, Miṣr), is 'n republiek hoofsaaklik in Noordoos-Afrika geleë, maar sluit ook die Sinaïwoestyn in Suidwes-Asië in.
Egipte bedek 'n area van sowat 1 020 000 km². Die land is aangrensend tot Libië in die weste, Soedan in die suide en Israel in die noordooste en het kuslyne in die noorde en suide by die Middellandse See en die Rooi See, onderskeidelik.
Die oorgrootte meerderheid van Egipte se 77 miljoen mense (2005) lewe minder as 'n kilometer weg van van die oewers van die Nylrivier (omtrent 40 000 km²), waar die enigste bewerkbare land voorkom. Groot dele van die land maak deel uit van die Saharawoestyn en is yl bevolk. Vandag is die meerderheid Egiptenaars verstedelik en is hoofsaaklik woonagtig in die hoofstad, Kaïro (bevolking ongeveer 15,2 miljoen), en Alexandrië (bevolking ongeveer 3,3 miljoen).
Egipte spog met een van die oudste beskawings wat terug dateer tot in 3000 V.C. met landbou en handel wat goed gevestig was. Die land is veral gekend vir die massiewe piramides wat opgerig is deur verskeie Farao's.
Landsnaam[wysig]
- Die Oud-Egiptiese landsnaam Km.t beteken "Swart Land" en verwys na die vrugbare grond van die Nylvallei, 'n gebied wat met die "Rooi Land" van die aangrensende woestynstreke, die DSr.t kontrasteer. In die Koptiese taal het hierdie naam ontwikkel tot Kīmi of Kīmə, en in Oud-Grieks uiteindelik tot Kymeía.
- Die Arabiese term Miṣr - tans die amptelike landsnaam - is van Semitiese oorsprong. Hy is nou verwant aan die oorspronklike Assiriese skryfwyse Misir of Musur, maar ook aan die Hebreeuse מִצְרַיִם (Mizraim of Mitzráyim). Dit beteken eenvoudig "land" of "staat" en het in sy historiese nouer betekenis aanvanklik na Benede-Egipte verwys. Later het dit 'n wyer betekenis gekry en die hele land - Bo- en Benede-Egipte - ingesluit. So het ook die latere Hebreeuse landsnaam as 'n tweevoudige term ontwikkel. In die Arabiese dialek van Egipte het Miṣr nogtans tot Maṣr ontwikkel. Maṣri beteken hier "Egipties", en die bynaam al-Masri, wat dikwels voorkom, "die Egiptenaar".
- Die Afrikaanse en Europese terme (Egipte, Ägypten, Egypt, Égypt, Egitto en ander) is almal van die Latynse Aegyptus en sodoende van die Oud-Griekse Αίγυπτος (Aigyptos) afgelei. Die Kopte beweer dat hulle die regstreekse nakomelinge van die antieke Egiptenare is. Van hulle naam is die Griekse Aigyptos afgelei, wat in Afrikaans as Egipte oorgeneem is. Volgens 'n algemeen aanvaarde teorie kan Aigyptos as 'n voortsetting van die Oud-Egiptiese term ḥwt-k3-ptḥ beskou word wat "Setel van die Siel van (die God) Ptah" beteken en na 'n tempel in Memphis verwys wat aan hierdie godheid gewy is.
- In die tydperk tussen 1958 en 1972 was Egipte saam met Sirië in 'n gemeenskaplike staat verenig, die Verenigde Arabiese Republiek.
Geskiedenis van Antieke Egipte[wysig]
Sien die hoofartikel Antieke Egipte.