Verenigde Koninkryk

vanuit Wikipedia, die vrye ensiklopedie.
Spring na: navigasie, soek
Hierdie artikel handel oor die land in Europa. Vir ander gelyknamige state, sien gerus Verenigde Koninkryk (dubbelsinnig).
Verenigde Koninkryk
United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland
Vlag van die Verenigde Koninkryk van Groot-Brittanje en Noord-Ierland Wapen van die Verenigde Koninkryk van Groot-Brittanje en Noord-Ierland
Vlag Wapen
Nasionale leuse: Dieu et mon droit (Koninklike leuse)
(Frans: God en my reg)
Volkslied: God Save the Queen
Ligging van die Verenigde Koninkryk van Groot-Brittanje en Noord-Ierland
Hoofstad Londen
51°30′N 0°7′W
Grootste stad Londen
Amptelike tale Geen; Engels de facto
Regering Grondwetlike Monargie
Elizabeth II
David Cameron
Onafhanklikheid
1 Mei 1707
1 Januarie 1801
12 April 1922
Oppervlakte
 - Totaal
 
 - Water (%)
 
1 E11 243 610 km2  (77ste)
Bevolking
 - Julie 2010 skatting
 - Digtheid
 
62 262 000 (22ste)
255,6 / km2 (51ste)
BBP (KKP)
 - Totaal
 - Per capita
2010 skatting

$2 247 837 miljoen (7de)
$34 919 (21ste)

Geldeenheid Britse pond (£) (GBP)
Tydsone
 - Somertyd
MGT (UTC+0)
BST (UTC+1)
Internet-TLD .uk
Skakelkode +44
'n Aantal ander tale wat amptelik as geldige outochthone streekstale onder die Europese Verdrag vir Streeks- of Minderheidstale. In elk hiervan is die VK se amptelike naam:
  • Iers: Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann
  • Kornies: Rywvaneth Unys Breten Veur ha Kledhbarth Iwerdhon
  • Skots: Unitit Kinrick o Great Breetain an Northren Irland
    • Ulster-Skots: Claught Kängrick o Docht Brätain an Norlin Airlann of Unitet Kängdom o Great Brittain an Norlin Airlann
  • Skots-Gaelies: Rìoghachd Aonaichte na Breatainne Mòire is Èireann a Tuath
  • Wallies: Teyrnas Unedig Prydain Fawr a Gogledd Iwerddon
Die Koninklike Leuse in Skotland is Nemo Me Impune Lacessit (Latyn: "No-one harms me with impunity").
Nie-Amptelik.
Amptelik erkende streekstale:
in Wallis: Wallies; en in Skotland: Skots-Gaelies sedert 2004 Wet.
Gevorm as Verenigde Koninkryk van Groot-Brittanje en Ierland. Naam het verander na Die Verenigde Koninkryk van Groot-Brittanje en Noord-Ierland in 1927.
Amptelike skatting vesrkaf deur die VK Office for National Statistics.
ISO 3166-1 is GB, maar .gb word nie gebruik nie

Die Verenigde Koninkryk van Groot-Brittanje en Noord-Ierland is 'n staat bestaande uit die nasies van Engeland, Skotland, Wallis en Noord-Ierland, ook bekend as die Verenigde Koninkryk (VK). Dit is geleë noord van die noord-westelike kus van die Europese vasteland, omring deur die Noordsee, die Engelse Kanaal en die Atlantiese Oseaan.

Die woord Brittanje word soms gebruik om te verwys na die Verenigde Koninkryk.

Die Verenigde Koninkryk is 'n stigterslid van die Britse Statebond, die NAVO en die Verenigde Nasies en sedert die 1 Januarie 1973 'n lidland van die Europese Unie.

Inhoud

[wysig] Naam

Die volledige amptelike naam is "Verenigde Koninkryk van Groot-Brittanje en Noord-Ierland". Die term "Groot-Brittanje" word dikwels gebruik om na die Verenigde Koninkryk te verwys, alhoewel Groot-Brttanje streng gesproke net uit Engeland, Skotland en Wallis bestaan en dus na die grootste van die Britse Eilande verwys.

Die voorsetsel "Groot" is aan die Franse taal ontleen, wat 'n onderskeiding maak tussen die Franse gewes Bretagne en Grande Bretagne ("Groot-Brittanje"). Die Latynse naam Britannia het sy historiese oorsprong in die Keltiese woord Brith, wat letterlik "bont" of "gevlek" beteken.

Die land se naam in die skryfwyses van die amptelik erkende tale is:

  • Engels: United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland
  • Iers: Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann
  • Kornies: Rywvaneth Unys Breten Veur ha Kledhbarth Iwerdhon
  • Skots: Unitit Kinrick o Great Breetain an Northren Irland
    • Ulster-Skots: Claught Kängrick o Docht Brätain an Norlin Airlann of Unitet Kängdom o Great Brittain an Norlin Airlann
  • Skots-Gaelies: Rìoghachd Aonaichte na Breatainne Mòire is Èireann a Tuath
  • Wallies: Teyrnas Unedig Prydain Fawr a Gogledd Iwerddon

[wysig] Geskiedenis

[wysig] Politiek

David Cameron is sedert 11 Mei 2010 die Eerste Minister van die Verenigde Koninkryk van 'n regering die bestaat uit 'n koalisie van die Konserwatiewe Party en die Liberaal-Demokrate.

[wysig] Geografie

Kaart van die Verenigde Koninkryk

Die Verenigde Koninkryk bestaan uit die hoofeiland Groot-Brittanje, sowat 'n sesde van die eiland Ierland en 'n aantal eilandgroepe met meer as 1 000 kleiner eilande. Die belangrikste eilandgroepe is Shetland en Orkney in die Noordsee noord van Skotland, die Buite- en Binne-Hebride in die Atlantiese Oseaan wes van Skotland, Anglesey in die Ierse See wes van Wallis, die Scilly-eilande in die Keltiese See suid-wes van Engeland en die Isle of Wight (Wight-eiland) in die Engelse Kanaal voor die Engelse suidkus.

Die Verenigde Koninkryk se enigste landgrens met 'n lengte van 360 kilometer loop in die noorde van die eiland Ierland. Alhoewel hulle Britse Kroongebiede is, maak die eiland Man in die Ierse See en die Kanaaleilande in die Engelse Kanaal voor die noordkus van Frankryk nie deel uit van die Verenigde Koninkryk nie.

[wysig] Ekonomie

In die twintigerjare van die 20ste eeu begin met die verval van die Britse Ryk 'n tydperk van ekonomiese agteruitgang, wat deur die gevolge van die Tweede Wêreldoorlog, strukturele probleme en die volgehoue weiering om nouer ekonomiese bande met die ander Europese lande te soek, nog versterk word. Die in vergelyking met ander Wes-Europese ekonomieë oorgroot invloed van die Britse vakbonde en hoë inflasiekoerse is net twee van die land se vraagstukke teen die einde van die sewentigerjare. Die nuwe konserwatiewe regering onder die Erste Ministeres Margaret Thatcher begin in 1979 sy neoliberale ekonomiese beleid, wat onder meer die privatisering van genasionaliseerde nywerhede behels.

Vandag behoort die Verenigde Koninkryk weer tot die belangrikste en mees dinamiese ekonomieë ter wêreld. In die jaar 2003 is dit met buitelandse beleggings ter waarde van 672 miljard VSA-dollar die mees aantreklike land vir beleggers in Europa, nog voor Duitsland (545 miljard VSA-dollar) en Frankryk (433 miljard VSA-dollar).

Die ekonomiese groei word veral gesteun deur die vinnige ontwikkeling van die dienstesektor, met sowat een miljoen werknemers net in die finansiële dienstesektor. Die landbou, wat vroeër 'n relatief groot rol gespeel het, genereer nou minder as een persent van die bruto nasionale produk en bied net twee persent van alle werkgeleenthede in die land.

Die belangrikste uitvoergoedere is masjiene, rekenaars, ru-olie en gas.

Ten spyte van die ekonomiese groei is daar baie inwoners wat hul brood met tydelike of informele werk moet wen, aangesien die sosiale welvaartstelsel van die Verenigde Koninkryk in teenstelling met ander Europese lande min ondersteuning aan werkloses en behoeftiges bied.

[wysig] Demografie

Seen Demografie van die Verenigde Koninkryk

[wysig] Kultuur

[wysig] Sport

[wysig] Eksterne skakels

Commons-logo.svg
Wikimedia Commons het meer media verwant aan:


Vlag van die Verenigde Koninkryk Verenigde Koninkryk Wapen van die Verenigde Koninkryk
Lande EngelandSkotlandWallisNoord-Ierland
Oorsese gebiede AnguillaBermudaBrits-Antarktiese GebiedBritse Indiese OseaangebiedBritse Maagde-eilandeFalkland-eilandeGibraltarKaaimanseilandeMontserratPitcairneilandeSint Helena, Ascension en Tristan da CunhaSuid-Georgië en die Suidelike SandwicheilandeTurks- en Caicos-eilande
Kroongebiede Eiland ManGuernseyJersey
Sowereine Militêre basisse Akrotiri en Dhekelië

Persoonlike gereedskap
Naamruimtes

Variante
Aksies
Navigasie
Gereedskap
Ander tale